izmir

now browsing by tag

 
 

Siklon Nedir

Endüstride kullanılan bir tür tanktır. Hava içinde uçurulan toz, talaş, çeşitli materyaller, vs. bunun içine gönderilir.
Boru çapından çok daha geniş bir kesittir. Silindirik şekilli olduğundan havayla beraber cidarları dolanır ve santrifüj kuvvetin de etkisiyle, toz talaş vs. ne varsa çöker. altta hunimsi bir yapıdaki kısımdan hava kilidine ya da bir başka depoya aktarılır.

-havalandırma yönetmeliği

HAVA  KALİTESİNİN  KORUNMASI YÖNETMELİĞİ 

Resmi Gazete : 02.11.1986 tarih ve 19269 sayı

 BİRİNCİ BÖLÜM 

Kanuni Dayanak, Amaç, Kapsam, İstisnalar Tanımlar

 Kanuni Dayanak

Madde 1 – 2872 sayılı, 9 Ağustos 1983 kabul tarihli Çevre Kanunu’nun 1 ve 3 üncü mad-delerinde öngörülen amaç ve ilkeler doğrultusunda, 8, 9, 10, 11, 12 ve 13 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

 Amaç

Madde 2 – Bu Yönetmeliğin amacı, her türlü faaliyet sonucu atmosfere yayılan is, duman, toz, gaz, buhar ve aerosol halindeki emisyonları kontrol altına almak; insanı ve çevresini hava alıcı ortamındaki kirlenmelerden doğacak tehlikelerden korumak; hava kirlenmeleri sebebiyle çevrede ortaya çıkan umuma ve komşuluk münasebetlerine önemli zararlar veren olumsuz etkileri gidermek ve bu etkilerin ortaya çıkmamasını sağlamaktır.

 Kapsam

Madde 3 – Bu Yönetmeliğin hükümleri, 2 nci maddede belirtilen amaca ulaşmak için;

a.  Tesislerin kurulması ve işletilmesini,

b.  Tesislerin, yakıtların, hammaddelerin ve ürünlerin üretilmesi, kullanılması, depolanması,

taşınması ve ithalini,

c.   Motorlu vasıtaların donanımları, çalıştırılmaları ve uymaları gereken keyfiyetleri,

kapsar.

 İstisnalar

Madde 4 – Bu Yönetmelik;

a.  2690 sayılı Kanun ile Türkiye Atom Enerjisi Kurumuna verilen yetki alanına giren, insan sağlığı

ve çevrenin nükleer yakıt ve diğer radyoaktif maddelerin radyasyonundan korunmasında; ilgili

tesis, alet ve düzeneklerde,

b.  İşçi sağlığı ve iş güvenliği tüzükleri kapsamına giren işyeri atmosferlerinde,

c.  Hava alıcı ortamına bir emisyonun söz konusu olmadığı tesis, alet ve düzeneklerde,

uygulanmaz.

 Tanımlar

Madde 5 –

a. HAVA KİRLETİCİLER: Havanın tabii bileşimini değiştiren, is, duman, toz, gaz, buhar ve aeresol halindeki kimyasal maddelerdir.

b. HAVA KALİTESİ: İnsan ve çevresi üzerine etki eden hava kirliliğinin göstergesi olan, çevre havasında mevcut hava kirleticilerin artan miktarıyla azalan kaliteleridir. Hava kalitesinin belirtilmesinde kullanılan tanım, birim ve semboller Ek 1’de verilmiştir.

c. EMİSYONLAR: Yakıt ve benzerlerinin yanmasıyla; sentez, ayrışma, buharlaşma ve benzeri işlemlerle, maddelerin yığılması, ayrılması, taşınması ve bu gibi diğer mekanik işlemler sonucu bir tesisten atmosfere yayılan hava kirleticilerdir. Emisyonların belirtilme-sinde kullanılan tanım ve birimler Ek 1’de verilmiştir.

d. TESİS: Bu yönetmelikte tesisin anlamı:

– Kurum, kuruluş, işletmeler ve diğer sabit düzenekler;

– Makinalar, aletler ve diğer yer değiştirebilen teknik düzenekler ile motorlu vasıtalar;

– Üzerindeki madde depolanan, boşaltılan ve iş yapılan mülklerdir.

e. YETKİLİ MERCİ (YETKİLİ MAKAM): Bu Yönetmelikte adı geçen yetkili merci, resmi izinlerin verilmesinde ve denetim görevinin ifasında, 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 268-275 inci maddelerine göre Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı ile bu Kanunun yetkili kıldığı kurum ve kuruluşlardır. Kirletme yasağı, çevre korunması, çevresel etki değerlendirmesi, işletme izni, haber verme yükümlülüğü ve denetleme esasları hakkında yönetmelikleri ve standartları hazırlama yetkisi 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 8-13 üncü maddeleri uyarınca Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğündedir. Verilecek cezalar 2872 sayılı Çevre Kanunu ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun bazı maddelerinin değiştirilmesi hakkında 3301 sayılı Kanun doğrultusunda uygulanır. Faaliyetlerin durdurulmasında yetki, 2872 sayılı Kanun’un 15-16 ncı maddelerinde belirtilen şekilde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı, Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü ve mahallin en büyük mülki amirindedir. Ayrıca 222 sayılı Çevre Genel Müdürlüğünün Kuruluş ve Görevleri Hakkında 18.6.1984 tarihinde yürürlüğe konan Kanun Hükmünde Kararname ile verilen yetkiler doğrultusunda, Çevre Genel Müdürlüğü ve Mahalli Çevre Kurulları çevre kirliliğinin önlenmesi için çalışmalar yapar ve kararlar alırlar.

f. İZİN: Bu Yönetmelik’te izin, “Emisyon İzni” anlamında kullanılmıştır.

g. ÖN İZİN: Bu Yönetmelik’te ön izin, “Emisyon Ön İzni” anlamında kullanılmıştır.

h. TİP VE EMİSYON BELGESİ: İzne tabi olmayan, emisyon yayan değişik modeldeki tesislerin ve bunların parçalarının tasarım özellikleri, verim, kapasite ve emisyon değerlerinin bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğunu tevsik eden belgedir.

i.TEKNOLOJİK SEVİYE: Sürekli işletilmesinde başarısı tecrübeyle sabit, mukayese edilebilir metodlar, düzenekler ve işletme şekilleriyle kontrolleri yapılabilen; emisyon sınırlama tedbirlerini pratikleştiren ve kullanışlı hale getiren, ileri ve ülke şartlarında uygulanabilir teknolojik metodlar, düzenekler, işletme biçimleri ve temizleme metodlarının geldiği seviyedir.

j.ÜRETMEK: Bu Yönetmelik kapsamında “üretmek” terimi; üretmek, işlemek, üretim amacıyla tüketmek ve diğer kullanımları içine alır. Bu Yönetmelik’te ithalat ve diğer nakliyatlar aynı anlamda mütalâa edilirler.

İKİNCİ BÖLÜM

 Hava Kalitesi Sınır Değerleri, İzne Tabi Tesisler İçin Emisyon Sınır Değerleri

 

Hava Kalitesi Sınır Değerleri

Madde 6 – 1.Hava Kalitesi Sınır Değerleri: İnsan sağlığının korunması, çevrede, kısa ve uzun vadeli olumsuz etkilerin ortaya çıkmaması için atmosferdeki hava kirleticilerin, bir arada bulunduklarında, değişen zararlı etkileri de gözönüne alınarak tesbit edilmiş konsantrasyon birimleriyle ifade edilen seviyelerdir.

A – Uzun Vadeli Sınır Değerleri (UVS)

Aşılmaması gereken, bütün ölçüm sonuçlarının aritmetik ortalaması olan değerlerdir.

B – Kısa Vadeli Sınır Değerleri (KVS)

Maksimum günlük ortalama değerler veya istatistik olarak bütün ölçüm sonuçları sayısal değerlerinin büyüklüğüne göre dizildiğinde, ölçüm sonuçlarının % 95’ini aşmaması gereken değerlerdir. Çöken tozlar için farklı olarak aşılmaması gereken maksimum aylık ortalama değerdir.

UVS ve KVS değerler için öngörülen süreler genellikle 1 yıllık periyodları kapsar. Ayrıcalıklı durumlar Ek 2’de belirtilmiştir.

Çeşitli hava kirleticileri için uyulması gereken uzun ve kısa vadeli sınır değerler aşağıda verilmiştir.

    Birim UVS KVS
1. Kükürt Dioksit (SO2)      
  Kükürt Trioksit (SO3) Dahil      
  a) Genel (μg/m3) 150    400  (900)
  b) Endüstri Bölgeleri (μg/m3) 250           400  (900)
2. Karbon Monoksit(CO) (μg/m3)    10000       30000
3. Azot Dioksit (NO2) (μg/m3) 100          300
4. Azot Monoksit (NO) (μg/m3) 200    600
5. Klor (Cl2) (μg/m3) 100    300
6. Klorlu Hidrojen (HCl) ve Gaz Halde Anorganik Klorürler (Cl‾) (μg/m3) 100    300
7. Florlu Hidrojen (HF) ve Gaz Halde Anorganik Florürler (F‾) (μg/m3)           –        10 (30)
8. Ozon (O3) Fotokimyasal Oksitleyiciler (μg/m3)          – (240)
9. Hidrokarbonlar (HC) (μg/m3)          – 140 (280)
10. Hidrojen Sülfür (H2S) (μg/m3)          –  40 (100)
11. Havada Asılı Partikül maddeler(PM) (10 Mikron ve Daha Küçük Partiküller)      
  a) Genel (μg/m3)     150   300
  b) Endüstri Bölgeleri (μg/m3)       200   400
12. PM içinde Kurşun (Pb) ve bileşikleri      2      –
13. PM İçinde Kadmiyum (Cd) ve bileşikleri            0.04      –
14. Çöken Tozlar (10 mikrondan büyük partiküller dahil)        (mg/m2gün)    
  a) Genel        350  650
  b) Endüstri Bölgeleri        450  800
15. Çöken Tozlarda Kurşun ve bileşikleri        (mg/m2gün)      500     –
16. Çöken Tozlarda kadmiyum ve bileşikleri        (mg/m2gün)    7,5     –
17. Çöken Tozlarda Talyum (Tl) ve bileşikleri        (mg/m2gün)  10     –

NOT: Parantez içindeki rakamlar referans maksimum saatlik sınır değerlerdir.

C – Kış Sezonu Ortalaması Sınır Değerleri

Kış aylarında, binaların ısıtılmasıyla ortaya çıkabilen hava kirlenmelerine yol açan hava kirleticiler için Ekim-Mart ayları arasında yerleşim bölgelerinde yapılan ölçümlerin ortalamaları, aşılmaması gereken kış sezonu ortalaması UVS sınır değerleri ile mukayese edilirler.

 

   Kış Sezonu Ortalaması Sınır Değerleri
Kükürt Dioksit 250 (μg/m3)
Havada Asılı Partikül Madde 200 (μg/m3)

2. 1 inci fıkra ile belirlenen sınırlara ulaşılmadığı halde, mahalli çevre birimleri hava kalitelerini iyileştirme programları geliştirirler. Hava Kalitesi Sınır Değerlerini, zaman içerisinde daha sıkı sınır değerlerine düşürerek, daha temiz hava kalitelerine ulaşmak için, yaygın olarak ortaya çıkan hava kirleticilere ait, hedeflenmiş sınır değerler belirlenir. Kükürt dioksit ve havada asılı partikül maddeler için aşağıdaki hedef sınır değerler tesbit edilmiştir. Bu hedeflere mümkün olan en yakın zamanda ulaşmak için programlar geliştirilir. Tesisler kurulurken hava kalitesini koruma önlemleri kuruluş tarihinde yürürlükte olan UVS ve KVS değerlerine göre alınır.

 Hedef Sınır Değerler SO2 (μg/m3) PM (μg/m3)
Yıllık Aritmetik Ortalama 60 60
Kış Sezonu (Ekim-Mart) Ortalaması 120 120
Maksimum 24 Saatlik Değer 150 150
1 Saatlik Değer 450

3)         Bilhassa hassas hayvan, bitki ve eşyayı hava kirliliğinin zararlı etkilerinden korumak için özel koruma alanlarında kükürt dioksit, gaz halinde anorganik klor ve flor bileşikleri, çöken tozlarda kurşun ve kadmiyum miktarları için aşağıdaki özel sınır değerler tatbik edilir.

 

Birim UVS
Kükürt Dioksit μg/m3 60
Gaz Halinde Anorganik Klor Bileşikleri μg/m3 60
Gaz Halinde Anorganik Flor Bileşikleri μg/m3 0.3
Kurşun μg/m2gün 250
Kadmiyum μg/m2gün 2.5 

 

 

 

 

 

 

 

 

4.         Petro Kimya Tesisleri ve petrol rafinerilerinde uyulması istenilen hava kalitesi sınır değerleri aşağıdaki gibidir.

    Birinci (*) İkinci (**)
  Birim Sınır Değer Sınır Değer
Benzen mg/m3 5,0 10,0
Toluen mg/m3 2,0 6,0
Ksilen mg/m3 1,5 6,0
Olefinler mg/m3 1,5 3,0
Toplam Organik Buharlar (Karbon cinsinden) mg/m3 2,0 10,0
    Birinci (*) İkinci (**)
  Birim Sınır Değer Sınır Değer
Etil Benzen mg/m3  0,02 3,0
Kumol (İzopropil Benzen) mg/m3  0,02 2,0
Trimetil Benzen mg/m3  0,02 1,0
Merkaptan mg/m3  0,005   0,06
Tetra etil-tetra metil            Kurşun mg/m3    0,001

(*) – Bir yıl içindeki toplam saatlerin % 6’sından fazla zaman içerisinde bu sınırlar aşılmışsa önemli rahatsızlıkların söz konusu olduğu, tesis izni verilmesi için esas olan şartların yerine getirilmediği kabul edilir.

(**) – Bir yıl içindeki toplam saatlerin % 1’inden fazlasında aşılmaması gereken değerlerdir. Ölçüm değerleri 1 saatlik ortalamalar halinde verilir.

5.         Hava kirliliği seviyelerinin ölçüm ve tespiti Ek 2’deki esaslara göre yapılır.

 

İzne Tabi Tesisler İçin Emisyon Sınırları

Madde 7 – Madde 10 ile 28 arasında ele alınan izne tabi bir tesis için madde 9’da herhangi bir sınırlama getirilmemişse madde 7 ve madde 8’de verilen emisyon sınırlarına uyulması mecburidir.

1. İs

A – Atık gazlardaki isliliğin derecesi, katı yakıtlı tesislerde Ringelman skalasında 2 veya daha küçük tutulur.

B –   Sıvı yakıt yakan yeni kurulacak tesislerin atık gazlarındaki islilik derecesi Bacharach skalasına göre motorin yakanlarda en fazla iki, 4 ve 5 no.lu fuel oil yakanlarda en fazla 3, 6 no. fuel oil yakanlarda en fazla 4 olması gerekir.

Bu yönetmeliğin yayımı tarihinden önce kurularak işletmeye alınmış tesisler için islilik sınırları bu bendin birinci cümlesindeki değerlere 1 ilave edilerek bulunur.

2.Toz Şeklinde Emisyon

A – Atık gazlarda bulunan toz şeklindeki emisyon aşağıda B bendinde sınırlandırılma-mışsa, bent 3’teki sınırlar ile diyagram 1’deki sınırları aşamaz.

B -Doldurma, ayırma, eleme, taşıma, kırma ve öğütme tesislerinden çıkan gazlarla atılan toz emisyonu 3 kg/h’e kadar ise atık gazlardaki toz konsantrasyonu 300 mg/m3, atılan emisyon 3 kg/h’den fazla ise atık gazlardaki toz konsantrasyonu 150 mg/m3’ün altında tutulur.

3. Atık Gazlardaki Özel Tozların Emisyonları İçin Sınırlar

Ek 3’te I, II ve III olarak sınıflandırılan özel toz emisyonları aşağıdaki sınırlar içinde tutulur.

I inci sınıfa giren toz emisyonları 20 mg/m3

(0.1 kg/h veya üzerindeki emisyon debileri için)

II nci sınıfa giren toz emisyonları 50 mg/m3

(1 kg/h veya üzerindeki emisyon debileri için)

III üncü sınıfa giren toz emisyonları 75 mg/m3

(3 kg/h veya üzerindeki emisyon debileri için)

I ve II nci sınıflara giren özel toz emisyonlarının bir arada bulunması durumunda toplam emisyon konsantrasyonu 50 mg/m3, I ve III veya II ve III üncü sınıflara giren toz emisyonlarının bir arada bulunması durumunda emisyon konsatrasyonu 75 mg/m3 sınırlarını aşamaz.

 

4.Tozlu Maddelerin Üretimi, İşlenmesi, Depolanması, Taşınması, Doldurulması, Boşaltılması, Tasnifi

Tozlu maddelerin üretimi, parçalanması, tasnifi, doldurulması ve diğer işlemleri sırasında ortaya çıkan tozlu gazlar toplanacak ve toz ayırma sisteminden geçirilir.

Çapı 5 mm’den küçük ürünleri üreten makinalardan toz sızdırmaları önlenemiyorsa bu makinalarda üretim kapalı alanlarda yapılır.

Şayet üst yüzeydeki nem oranı en az % 10 değilse, çapı 2 mm’den küçük öğütülmüş tozlu maddelerin taşınması, kapalı sistemlerde yapılır ve kapalı alanlarda depolanır.

Bu maddelerin boşaltma ve paketleme tesisleri toz emisyonlarına karşı korunur.

5.Açıkta depolanan tozlu yığma malzeme, hava kalitesi standartlarını karşılamak şartıyla açıkta depolanabilir. Bu amaçla aşağıda bazı örnekleri verilen tedbirler alınır.

-Arazide rüzgârı kesici toprak yığınları yapılır, rüzgârı kesici bitkiler dikilir, rüzgâr koruyucuları yapılır,

– Konveyörler ve diğer taşıyıcıların üzerleri kapatılır,

– Savunma yapılmadan boşaltma ve doldurma yapılır,

– Malzeme üstü naylon branda veya tane büyüklüğü 10 mm’den fazla olan maddelerle kapatılır,

– Bağlayıcı maddelerle sıkıştırılması yapılır,

– Üst tabakalar % 10 nemde muhafaza edilir.

6.Toz Yapıcı Yanma ve Üretim Artıklarının Taşınması ve Depolanması

Toz yapan yanma ve üretim artıklarının taşınmasında taşınan malzemenin tozumayı önleyecek derecede nemli olmaması halinde kapalı taşıma sistemleri kullanılır. Bunların açıkta depolanmasında 5 inci bentteki tedbirler alınır. Depolama işlemi tamamlanan sahalar toprakla örtülüp üstü yeşillendirilmeye çalışılır.

7. Tesisteki Yolların Durumu

Tesislerdeki yollar hava kalitesini bozucu etki yaratıyorsa yolların bitümlü kaplama malzemeleri, beton veya benzeri malzemelerle kaplanması, düzenli olarak temizlenmesi veya toz bağlayan maddelerle muameleye tabi tutulması gereklidir.

8. Filtrelerin Boşaltılması

Toz biçimindeki emisyonu tutan filtrelerin boşaltılmasında toz emisyonunu önlemek için toz, kapalı sistemle boşaltılır veya boşaltma sırasında nemlendirilir.

9.Gaz ve Buhar Emisyonları

A – Anorganik Klor Emisyonu

Gaz biçimindeki anorganik klok emisyonları 3 kg/h veya üzerinde ise, bu bileşiklerin atık gaz içerisindeki konsantrasyonu (Clˉ) 30 mg/m3’ü aşamaz.

B – Anorganik Flor Emisyonu

Gaz biçimindeki anorganik flor emisyonların, g/h veya üzerinde ise, bu emisyonların atık gaz içerisindeki konsantrasyonu (Fˉ) 5 mg/m3’ü aşamaz.

C – Organik Buhar ve Gaz Emisyonları

Ek 4’te I, II ve III olarak sınıflandırılan, atık gazlarda bulunan organik bileşiklerin buhar ve gaz biçimindeki emisyonları, aynı sınıftan birden fazla bileşik bulunsa dahi bunların toplam emisyonları, aşağıdaki değerleri aşamaz.

I inci sınıfa giren organik bileşiklerin emisyonu                  20 mg/m3

(0.1 kg/h ve üzerindeki emisyon debileri için)

II nci sınıfa giren organik bileşiklerin emisyonu                 150 mg/m3

(3 kg/h ve üzerinde emisyon debileri için)

III üncü sınıfa giren organik bileşiklerin emisyonu             300 mg/m3

(6 kg/h ve üzerindeki emisyon debileri için)

Birden fazla sınıfa ait organik bileşiklerin birlikte atılması durumunda, bu maddede yukarıda verilen değerlerin aşılmaması kaydıyla, toplam emisyon konsantrasyonu 300 mg/m3’ü geçemez.

10. Kanser Yapıcı Maddelerin Emisyon Sınırları

Atık gazlarda bulunan kanser yapıcı maddeler prensip olarak en düşük düzeyde tutulur.

Bu konuda iş güvenliği mevzuatı da dikkate alınır.

Ek 5’te I’den III’e kadar sınıflandırılmış olarak verilen maddelerin, uygun gruptan birden fazla madde bulunması durumunda dahi toplam konsantrasyonları aşağıdaki değerleri aşamaz.

I inci sınıfa giren maddeler                                                0,1 mg/m3

(0.5 g/h ve üzerindeki emisyon debileri için)

II nci sınıfa giren maddeler                                               1 mg/m3

(5 g/h ve üzerinde emisyon debileri için)

III üncü sınıfa giren maddeler                                            5 mg/m3

(25 g/h ve üzerindeki emisyon debileri için)

Bu konsantrasyon sınırları aşılmamak kaydıyla, I ve II nci sınıftaki maddeler bir arada atılırsa toplam konsantrasyon 1 mg/m3, I ve III üncü sınıftaki maddeler veya II ve III üncü sınıftaki maddeler birarada atılırsa toplam konsantrasyon 5 mg/m3’ü aşamaz.

Atık Gazların Atılması

Madde 8 – 1) Atık gazlar serbest hava akımı tarafından, engellenmeden taşınabilecek biçimde atmosfere verilmelidir. Genelde, bu amaçla baca kullanılmalı ve gazların bacadan çıkış hızları tesis anma gücünde çalıştırılırken en az 6 m/sn olmalıdır. Ancak, anma ısıl gücü 300 Kw’ın altında olan tesislerde gaz çıkış hızı 6 m/sn’nin altında olabilir.

2) Küçük Tesislerde Asgari Baca Yüksekliği

Anma ısıl gücü 300 Kw’ın altında olan tesislerde bacanın çatı üzerinden itibaren asgari yüksekliği aşağıdaki gibi belirlenir.

A – Eğik Çatı

Baca yüksekliği çatının en yüksek noktasından en az 0,5 m. daha yüksek olmalıdır. Anma ısıl gücü 50 Kw’ın altında olan tesislerde baca çatının tepe noktasına çok yakın değilse, çatı tabanından en az 1 m. yüksekliğinde olmak kaydıyla, daha alçak olabilir.

B – Düz Çatı

Baca yüksekliği çatının en yüksek noktasından itibaren en az 1,5 m. olacaktır. Ancak, tesisin anma ısıl gücü 50 Kw’ın altındaysa bu yükseklik 1 m. olabilir.

3)Orta Boy Tesislerde Asgari Baca Yüksekliği

Anma ısıl gücü 300 Kw ile 1 MW arasında bulunan tesislerde bacanın çatı üzerinden itibaren asgari yüksekliği aşağıdaki gibi olması gerekir.

A – Eğik Çatı

Bacanın yüksekliği çatının en yüksek noktasından itibaren en az 1 m. olarak tespit edilir.

B – Düz Çatı

Düz veya eğim açısı 20˚’nin altında olan eğik çatılarda baca yüksekliği, çatı eğimini 20˚ kabul ederek hesaplanan eğik çatının en yüksek noktasından itibaren en az 1 m daha fazla olarak tespit edilir.

4)Büyük Tesislerde Asgari Baca Yüksekliği

Anma ısıl gücü 1.2 MW üzerinde olan tesislerde baca yüksekliği Ek 6’da verilen esaslara göre belirlenir. Bacanın tabandan yüksekliği en az 19 m ve çatı üstünden yüksekliği ise en az 3 m olmalıdır. Çatı eğimi 20˚’nin altında ise çatı yüksekliği hesabında 20˚’lik eğim kabul edilir.

Benzeri tür emisyonda bulunan ve yaklaşık aynı yükseklikteki bacalar arasındaki yatay mesafe, baca yüksekliğinin 1,4 katından azsa ve emisyonların birbiri üzerine binmemesi için farklı yüksekliklerde baca kullanılması zorunlu görülmüyorsa tek baca kullanılır. Bu paragrafta yukarıda belirlenen baca yüksekliği kullanılması halinde Ek 2’de belirtilen toplam kirlenme değeri (T.K.D.) madde 5’te öngörülen hava kalitesinin değerini aşıyorsa, ilk önce emisyon değerinin düşürülmesine çalışılır. Bu ekonomik veya teknolojik olarak mümkün değilse, baca yükseltilerek hava kalitesi değerinin aşılması önlenir.

Ek 6’ya göre belirlenen, engebelere göre düzeltilmemiş baca yüksekliği madde 23’te yeralan ek düzenlemeler kapsamına girmiyorsa 250 m’yi aşmayacaktır. Baca yüksekliğinin 200 m’den yüksek çıkması durumunda teknolojik seviyeye uygun emisyon azaltıcı tedbirlere başvurulur.

 Kirletici Vasfı Yüksek Tesisler İçin Özel Emisyon Sınırları

Madde 9 – Hava kirliliği açısından kirletici vasfı yüksek olan tesislerin emisyonları Ek 7’de verilen sınırları aşamaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

 İzne Tabi Tesisler, İzin Alma, İzne Tabi Olmayan Tesisler

İzne Tabi Tesisler

Madde 10 – Çalışmaları ve yapısı uyarınca insan sağlığı ve çevre üzerinde önemli olumsuz etkisi olan Ek 8’de A ve B listeleri halinde verilen tesislerin kurulması ve işletilmesi izni bu yönetmelik hükümlerine göre emisyon izninin alınmasını gerektirir.

1)Ek 8 Liste A’da verilen tesisler için izin, Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün görüşü alınarak 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu hükümlerine göre verilir.

2)Ek 8 Liste B’de verilen tesisler için izin, Mahalli Çevre Kurulunun görüşü alınarak 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu hükümlerine göre verilir.

 İzne Tabi Tesisleri Kuran ve İşletenlerin Bu Tesislerin Kurulması ve İşletilmesinde Temel Yükümlülükleri

Madde 11 – İzne tabi tesislerin kurulması ve işletilmesinde;

1)Tesisin kamuya ve çevreye zararlı etkilerinin teknolojik seviyeye uygun olarak azaltılması ve tehlike yaratılmaması,

2)Bu yönetmelikte belirtilen teknik şartlara uyulması,

3)Bu yönetmelikte belirtilen emisyon sınırlarının aşılmaması,

4)Emisyon ve çevre hava kalitesinin bu yönetmelikte belirtilen usullere uygun olarak tesisi işleten tarafından ölçülmesi veya ölçtürülmesi,

5)İşletmede meydana gelen artık ve atık maddelerin kullanılması, bu teknik ve ekonomik yönden mümkün değilse usulüne uygun olarak atılması,

esastır.

 İzin Vermede Aranacak Şartlar

Madde 12 – Madde 11’de belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi için gerekli tedbirler alınmışsa izin verilir.

 Yeni Tesislerin Kurulması ve İşletmeye Alınması İçin Gerekli İzin Verilirken Başvuruların İncelenmesi

Madde 13 – Yeni tesislerin kurulması ve işletilmesi için yapılan izin başvuruları değerlendirilirken Ek 9’daki esaslar dikkate alınır.

 Kısmi İzin Verilmesi

Madde 14 – Başvuru üzerine izin, bir tesisin tümü veya bir kısmının kurulması ve işletilmesi için verilebilir. Bu amaçla yapılan başvurular değerlendirilirken Ek 9’daki esaslar dikkate alınır.

 Ön İzin

Madde 15 – Emisyon Ön İzni hakkında aşağıdaki esaslar uygulanır:

1)Kurulması önerilen tesisin çevrede yaratacağı etkilerin değerlendirilmesi için yeterli bilgiler sağlanmışsa ve ön izin verilmesi makul gerekçeye dayanıyorsa yetkili merciler tarafından ön izin verilebilir.

2)İki yıl içerisinde izin için başvurulmazsa ön izin kendiliğinden geçersiz sayılır.

3)Ön izin verilirken madde 12’de belirtilen ilkelere ters düşülemez. Yetkili merci madde 26’da belirtilen iptal yetkisini ön izin için de kullanabilir.

4)Ön izin başvuruları değerlendirilirken Ek 9’daki esaslar dikkate alınır.

3194 sayılı İmar Kanunu’nun 26. maddesi uyarınca verilecek ön izin için işbu yönetmelikte söz konusu edilen ön iznin alınması şarttır.

 İzin Alma Şekli

Madde 16 – 1) İzin işlemlerinin başlayabilmesi için ilgili Valiliğe yazılı olarak başvurulması gereklidir. Madde 11 ve 12’de öngörülen şartların yerine getirilip getirilmediğinin incelenebilmesi için Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün gerekli gördüğü teknik veriler, çizimler, açıklamalar ve diğer dökümanlar başvuru ile birlikte verilir. Bu hususların detayları yönerge halinde Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü tarafından ayrıca yayımlanır. Yetkili merci, sunulan dökümanları yetersiz görürse ek dökümanların sağlanması için başvuru sahibine belirli bir süre tanıyabilir. Bu yönetmelik çerçevesinde “yetkili merci” tanımına giren kurumlar ve Valilikler ile mahalli çevre kurullarında Sekreterya görevi üstlenen İl Sağlık Müdürlükleri ve Belediyeler hiç bir şekilde arıtma projesi onaylama veya metod teklif etme yükümlülüğünde değildir.

2)Sunulan dökümanlar iş ve endüstriyel sırları ihtiva ediyorsa işaretlenerek ayrı bir grup halinde sunulacaktır. Bu durumda diğer dökümanların çevreye olan etkilerini açıkça ortaya koyacak özellikte olmasına dikkat edilir.

3)Dökümanlar tamamsa yetkili merci, tesisin kurulacağı bölgede dağıtımı yapılan yüksek tirajlı yurt çapında yayın yapan en az iki gazetede ilan verir. Başvuru dökümanları ilanın yayımından itibaren iki ay süreyle Valilikte konunun incelenmesine açık tutulur. Bu süre içerisinde proje ile ilgili itirazlar yazılı olarak yetkili merciye yapılabilir. Bu süreden sonra yapılacak itirazlar, kişisel haklarla ilgili değilse dikkate alınmaz.

4) 3 üncü bent’te sözü edilen ilan,

A -İzin başvurusunun ve eklerinin ne zaman ve nerede incelenebileceğini,

B-İtirazların inceleme süresi içerisinde yapılması gerektiği hususunu ve itirazın yapılması gereken makamı,

C -İtiraz sahibi hazır bulunmasa bile itirazların değerlendirileceğini ve değerlendirme tarihini,

D -100 kişiden fazla itiraz sahibi varsa kararın ilan yoluyla tebliğ edilebileceğini,

belirtir.

5) İzin vermeye yetkili merci, Ek 8, Liste B’deki tesisler için Mahalli Çevre Kurulu’nun görüşünü, Ek 8, Liste A’daki tesisler için ise Mahalli Çevre Kurulu ve ihtisas alanı proje ile ilgili kamu kuruluşlarının görüşü ile Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün görüşünü alır.

6)İtiraz süresi sona erdikten sonra izin vermeye yetkili merci itirazları başvuru sahibi ile tartışarak değerlendirir.

7)Başvuru ile ilgili izin kararı ve gerekçeleri başvuru sahibine ve itiraz edenlere yazılı olarak tebliğ edilir.

8)İzin başvuruları başvuru evrakının tam olarak yetkili merciye sunulmasından sonra en geç 6 ay içinde karara bağlanır.

9) 1 inci bentten 8 inci bende kadar olan hususlar kısmi izinler ve ön izinler için de geçerlidir.

10) 3, 4, 6 ncı bent hükümleri sadece Ek 8, Liste A’daki tesislere uygulanır.

 Üçüncü Şahısların Kısmi İzinlere ve Ön İzinlere İtirazları

Madde 17 – Bir tesisin kurulması ve işletilmesi için esas izin alınması sırasında yapılabilecek itirazlar, kısmi veya ön izin sahasında yapılmamışsa dikkate alınmaz.

İzin İçin Ek Şartlar

Madde 18 – 1) madde 11 ve madde 12’de öngörülen esasların yerine getirilebilmesi için izin gerekirse şartlı ve sınırlı olarak verilebilir.

2)Başvuru üzerine, kurulacak tesisin testi amacı ile ve geri alınmak kaydıyla kısa süreli izin verilebilir.

3)İzin için karar verilinceye kadar kısa süreli olarak ve geri alınmak kaydıyla kısmi izin veya şarta bağlı izin verilebilir.

 İzin ve Diğer Resmi Kararlar

Madde 19 – İmar mevzuatına uygun olarak yapılmış ve yapılacak tesislere, bu tesisler 10 uncu madde kapsamına giriyorsa, işbu yönetmelik hükümlerine göre izin verilebilir.

Madde 20 – Bir taşınmazdan kaynaklanan etkilerin komşu bir taşınmaza olan zararını önlemek amacıyla özel hukukun sağladığı haklara dayanarak daha önce verilen ve kesinleşen bir izin kaldırılamaz. Ancak bu zararlı etkinin ortadan kaldırılması için tedbir alınması talep edilebilir. Eğer bu tedbirler ekonomik veya teknolojik olarak uygulanamıyorsa tazminat talep edilebilir.

 İzne Tabi Tesislerde Yapılacak Değişiklikler

Madde 21 – 1) İzne tabi tesislerin yeri, yapısı, işletmesinde sonradan yapılacak değişiklikler de izne tabidir. Değişiklik başvuruları izin vermeye yetkili makam tarafından 6 ay içerisinde karara bağlanır.

2)Yapılan değişiklikler sonucu hava kirliliğini artıran ek emisyon ve bundan kaynaklanan herhangi bir tehlike hasıl olmuyorsa, izin vermeye yetkili makam dökümanların kamu incelemesine açılması ve gazete ilanı verilmesi hususlarını uygulamayabilir.

 Teyit Zorunluluğu

Madde 22 – Madde 21’in 1 inci fıkrasında söz konusu edilen değişiklikler yapılmasa dahi, tesisi işleten iki yıl aralarla izin anında öngörülen verilerden herhangi bir sapma olup olmadığını izin vermeye yetkili makama bildirmek mecburiyetindedir.

Daha Sonraki Düzenlemeler

Madde 23 – 1) Bu yönetmeliğin esaslarını yerine getirmek amacı ile izin vermeye yetkili makam izin verildikten sonra da ek düzenlemeler getirebilir. Bu ek düzenlemede Ek 10’daki esaslar dikkate alınır.

2)Yapılacak ek düzenleme, işletici ve işletilen tesis için ekonomik ve teknolojik seviye bakımından uygulanamıyorsa bu konuda bir mecburiyet getirilemez. Ek düzenleme teknolojik olarak uygulanabilirse fakat belli bir süre sonra ekonomik olacaksa yetkili makam ek düzenlemenin bu süreden sonra uygulanmasını talep edebilir. Bir ek düzenleme teknolojik olarak uygulanabildiği halde, ekonomik sebeplerle tesisi işleten tarafından uygulanamazsa izin madde 26 hükümlerine göre iptal edilebilir.

3) Ek düzenleme tesisin yeri, yapısı ve işletmesi üzerinde önemli değişiklikler gerektiriyorsa ve bu değişikliğin detayları ilgili makam tarafından belirtilmemişse yapılacak değişiklikler madde 21’de öngörülen izne tabidir.

4)Ek düzenlemeler, geçici madde ile söz konusu edilen, bu yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten daha önce kurulmuş veya kurulmakta olan tesislere de getirilebilir.

İznin Sona Ermesi

Madde 24 – 1) İzin,

A – Kurulması ve işletilmesi için izin verilen tesis öngörülen zamanda işletmeye alınmamışsa,

B – Bir tesis üç yıldan daha fazla bir süre sürekli olarak işletme dışı bırakılmışsa,

sona erer.

2)1 inci fıkrada sözü edilen süreler işbu yönetmeliğin ve bu yönetmeliğe esas teşkil eden kanunun amacına aykırı düşmediği takdirde, izni vermeye yetkili makam tarafından uzatılarak izin yenilenir.

 Yasaklama, Kapatma ve Kaldırma

Madde 25 – 1) İzne tabi tesisin işleticisi sınırlama ve ek düzenlemelere uymazsa, yetkili makam bunlara uyuluncaya kadar tesisi kısmen veya tamamamen işletmeden alıkoyabilir.

2)Gerekli izin alınmadan kurulan, işletilen veya değişikliğe uğratılan  tesisler, yetkili makam tarafından kapatılabilir veya kaldırılabilir.

3)Yetkili makam bir tesisi çalıştırmakla sorumlu operatör veya kişinin çevrenin korunması için uyulması gerekli şartlara uymadıkları hakkında bilgi edinirse, tesisin bu kişi veya operatör tarafından işletilmesini menedebilir. Tesisi işleten kuruluş, tesisin güvenilir bir kişi tarafından işletilmesi için yeniden izin başvurusunda bulunabilir. Bu başvuru üzerine verilebilecek izin şarta bağlı olabilir.

 İzin İptal Edilmesi

Madde 26 – 1) Bu yönetmelik esasları dahilinde verilen bir izin, aşağıdaki hususlardan biri ile karşılaşılırsa iptal edilebilir.

A – İzin madde 18’in 2 nci veya 3 üncü fıkrasına göre verilmişse,

B – İzin şartlı olarak verilmişse ve izin sahibi bu şartlara uymamışsa,

C – İzin verilmesinde esas alınan emisyon sınırları aşılmışsa,

D – Yetkili makam tarafından izin verilmesinden sonra, izin verilmesine mani olacak ek bilgiler edinilmişse ve iznin kaldırılmaması kamu menfaatini tehlikeye sokuyorsa,

E – Daha önce verilen izin henüz uygulamaya konulmadan, yetkili makam izin esaslarının değiştirilmesi sonucu izni veremiyor ise ve iznin kaldırılmaması kamu menfaatini tehlikeye sokuyorsa,

F – Kamu menfaatine gelebilecek önemli zararları ortadan kaldırmak söz konusu ise.

2) İzin vermeye yetkili makam, iznin iptali için karar alırsa bu karar en az 12 ay sonra yürürlüğe girer.

3)Yetkili makam tarafından yeni bir tarih tespit edilmediği takdirde izin iptal kararın yürürlüğe girdiği tarihte izin geçersiz sayılır.

 İşletmeden Kaldırma

Madde 27 – İzne tabi bir tesis işletmeden kaldırıldığı takdirde, işletmeci tarafından 30 gün içerisinde izin vermeye yetkili makama bilgi verilir.

El Değiştirme

Madde 28 – Bir tesisin zilliyeti transfer, kira veya satış yoluyla el değiştirirse, izin alınmasına esas olan şartlara uyulması zorunludur.

İzne Tabi Olmayan Tesisleri İşletenlerin Yükümlülükleri

Madde 29 – İzne tabi olmayan tesislerin kurulması ve işletilmesinde aşağıdaki şartlara uyulur.

1)Çevreye olan zararlı etkilerin teknolojik seviyeye uygun olarak azaltılmasına çalışılır.

2)İleri teknolojinin uygulanması ile ortadan kaldırılamayan çevreye olan zararlı etkiler asgari düzeyde tutulur.

3)Tesislerin işletilmesi sonunda açığa çıkan atıklar ve artıklar uygun metodlarla ortadan kaldırılır.

 İzne Tabi Olmayan Tesislerin Kurulması, Yapısal Özellikler ve İşletilmesinde Aranacak Şartlar

Madde 30 – 1) İzne tabi olmayan tesislerin kurulması, yapısal özellikleri ve işletilmesinde,

A-Türk Standartları Enstitüsünün (TSE) Resmî Gazete’de yayınlanmış ve yayınlanacak standartları ile Başbakanlık, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan yönetmelik, tebliğ ve yönergelerle tespit edilen teknik özelliklere uyulur ve mahalli mülki amirlikler tarafından yayınlanan duyurulara göre hareket edilir. Çelişkili durumlarda Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü koordinasyonu sağlar.

B -Tesislerden yayılan emisyonlar bu yönetmelikte belirtilen sınırların üzerinde olamaz.

C -İşleticilerin bu yönetmelikte belirlenen şekil ve sıklıkta emisyon ve hava kalitesi ölçümlerini yapmaları veya yetkili kuruluşlara yaptırmaları gereklidir.

 İzne Tabi Olmayan Tesisler İçin Ek Düzenlemeler

Madde 31 – Yetkili makam madde 29’daki hususların uygulanması için ek düzenlemeler getirebilir. Bu düzenlemelerden beklenen fayda işçi sağlığı ve güvenliği ile ilgili tedbirlerle sağlanabiliyorsa, bu tedbirlere de başvurulur.

 Yasaklama

Madde 32 – 1) Madde 31’e göre getirilen bir düzenlemeye bir tesisin işleticisi uymazsa, tesis, yetkili makam tarafından getirilen düzenlemeye uyuluncaya kadar kısmen veya tamamen işletmeden alıkonabilir.

2) Bir tesisin çevre üzerinde yarattığı zararlı etkiler insan hayatı, sağlığı ve mal varlığı üzerinde tehlike yaratıyorsa ve kamu menfaati başka metodlarla yeterince korunamıyorsa, yetkili makam, tesisin kurulması ve işletilmesini kısmen veya tamamen yasaklayabilir.

 Tip ve Emisyon Belgesi

Madde 33 – 1) Emisyon yayan izne tabi olmayan tesislerin ve parçaların imalatı, pazarlaması için Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün görüşü alınarak tespit edilecek esaslara göre tip ve emisyon belgesi alınması mecburidir. Tip ve emisyon belgesi alınırken söz konusu Bakanlık, Bakanlıkça belirlenecek yetkili kuruluşlara ısıl verim, kapasite ve emisyon testleri yaptırarak imalat ve pazarlanması önerilen tesis ve parçanın bu yönetmelik, bu yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde ilgili Türk Standartları tarafından belirlenen emisyon ve verim sınırlarına uygunluğunu belirler. Tip ve emisyon belgesinin verilebilmesi için bu yönetmeliğin, bu yönetmelikte hüküm bulunmayan hususlarda, Türk Standartlarının getirdiği şartların karşılanması gereklidir.

2)Tip ve emisyon belgesinin alınması için yapılması gerekli deney ve ölçüm ücretleri yapımcı firma tarafından karşılanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Emisyonun Tespiti ve Sınırlanması

Özel Mülk Üzerinde Ölçüm Yapılması

Madde 34 – Bir tesisin çevreye zararlı etkiler yarattığı kuşkusu varsa yetkili merci izne tabi veya izne tabi olmayan bir tesisin işleticisine, merci tarafından belirlenmiş yetkili bir uzman kuruluşa veya kişiye tesisinden çıkan emisyonu veya tesisin kurulu olduğu alandaki hava kalitesini ölçtürmesini emredebilir. Yetkili merci yapılacak ölçümlerin cinsi ve kapsamı ile sonuçların rapor haline getirilmesinin detaylarını tespit etmeye yetkilidir.

 Emisyon Seviyesinin Ölçüm ve Tespiti

Madde 35 – Emisyonun ölçümünde ve tespitinde Ek 11’deki esaslara uyulur.

Emisyon Raporu

Madde 36 – 1) Hava kirliliğinin önemli boyutlarda olduğu kritik bölgelerde kurulu izne tabi tesislerle, bu bölgeler dışında yetkili merciler tarafından tespit edilen tesisleri işletenler, yetkili merciye, merci tarafından belirlenen süreler içinde, tesisten belirli süre içinde yapılan emisyon miktarı ile zamana ve yere göre dağılımını gösteren emisyon raporu sunarlar.

Bu rapor her yıl yenilenir.

2) Emisyon raporunun şekli, muhtevası, sunulacağı tarihler ve emisyonun ölçümünde kullanılacak metodlar yetkili merci tarafından belirlenir.

3)Hava kirliliği özel problem arz etmeyen bölgelerde kurulu izne tabi tesislerin emisyon raporu verme yükümlülüğü tesisin büyüklüğü ve emisyonun cinsi dikkate alınarak yetkili merci tarafından kaldırılabilir.

4)Emisyon raporundaki bilgilerde tesisin endüstriyel ve iş sırları varsa tesis sahibinin veya işleticinin talebi üzerine emisyon raporundaki bu bilgiler umuma ifşa edilmeyebilir.

İzne Tabi Tesislerde Yapılacak İlk ve Periyodik Ölçümler

Madde 37 – Yetkili merci, izne tabi tesislerin;

1) İşletmeye alınmasından sonra veya madde 21’de sözü edilen değişikliklerden sonra,

2)  Kuruluş veya değişikliğin üzerinden 5 yıl geçtikten sonra,

Madde 34’e göre ölçümlerin yapılmasını tesisi işletenden isteyebilir.

Sürekli Ölçümler

Madde 38 – 1) Yetkili merci madde 34 ve madde 37’deki ölçümlerin yerine veya bu ölçümlere ek olarak izne tabi tesislerde belirli emisyon ve hava kalitesi ölçümlerinin kayıt cihazlı ölçü aygıtlarıyla sürekli olarak yapılmasını isteyebilir.

2)Yetkili merci gerekli gördüğü takdirde izne tabi olmayan tesislerden de belirli emisyon ve hava kalitesi ölçümlerinin kayıt cihazlı ölçü aygıtlarıyla sürekli olarak yapılmasını isteyebilir.

Ölçümler İçin Yapılacak Harcamalar

Madde 39 – Emisyon ve tesis çevresindeki hava kalitesinin belirlenmesi için yapılacak ölçümlerin gerektirdiği masraflar tesisi işleten tarafından karşılanır.

Ölçüm Sonuçları Hakkında Bilgi Verilmesi

Madde 40 – Madde 34, 37 ve 38’de konu edilen ölçümlerin sonuçları tesisi işleten tarafından istek üzerine yetkili merciye verilir. Ölçüm kayıtları tesisi işleten tarafından en az 5 yıl muhafaza edilir. Yetkili merci bilgilerin sunuluş şeklini belirler

Toplam Emisyon Sınırlaması

Madde 41 – İzin vermeye yetkili merci, endüstri tesislerinin ve fabrikaların yoğun bulunduğu ve yetkili merciler tarafından belirlenmiş kritik bölgelerde mevcut tesislerden çıkan toplam emisyonu sınırlandırıcı tedbirler alabilir. Yetkili merci bu bölgelere kurulacak izne tabi yeni bir tesisin toplam emisyon miktarıyla ilgili olarak geçici veya sürekli sınırlandırma kararları alabilir ya da yeni tesisin bölge içinde kurulmasına izin vermeyebilir. Tesisler kendilerine bildirilen toplam emisyon miktarının üzerinde emisyon yapacak şekilde çalıştırılamazlar.

Yakıt ve Hammadde Sınırlaması

Madde 42 – Yetkili merci, hava kirliliğinin ciddi boyutlara eriştiği zamanlarda ve bölgelerde, yakıt ve hammaddesi değiştirilebilen tesislerde hava kirliliğinin azaltılması amacıyla uygun evsafta yakıt veya hammadde kullanılmasını tavsiye edebilir veya emredebilir.

Kaza Sonucu Emisyon

Madde 43 – Bir tesisten kaza sonucu normal çalışmasında öngörülenden fazla ve hava kirliliğine yol açacak şekilde emisyon yayılırsa veya özel kimyevi maddeler ortama atılırsa; tesisi çalıştıran, emisyonun en kısa sürede normal seviyeye inmesi için gerekeni yapacaktır. Mahalli mülki amir, kaza sonucu çıkan emisyonun normal seviyeye indirilmesi için tesisin sahibine veya işletmecisine gerekli tedbirleri almasını emredebilir.

Maddeler, Ürünler ve Yakıtlarla İlgili Kısıtlamalar

Madde 44 – 1) Madde 3’te tanımlanarak bu yönetmeliğin konusuna giren tesisler ve bu tesislerin kısımları şayet çevre kirliliğine olan zararlı etkilerini ortadan kaldırmak için gerekli şartları karşılıyorlarsa pazarlanabilir veya ithal edilebilir.

Bu amaçla:

A-Tesislerin ve kısımlarının sebep olduğu emisyonun bu yönetmelikle belirlenen sınırları aşmaması,

B- Emisyonların sınırlandırılması için tesislerin ve kısımlarının gerekli teknik özelliklere sahip olması mecburidir.

2)Tesislerin ve parçalarının pazarlanması ve ithali için bunların üzerinde emisyon cins ve düzeylerini belirten etiketler bulunacaktır. Bu hususa yönetmeliğin yayımından itibaren bir yıl içerisinde uyulması mecburidir.

Yakıt Özellikleri

Madde 45 – 1) Katı, sıvı ve gaz yakıtlar ancak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hava kirliliğinin azaltılması amacıyla tespit edilen özelliklere uygun olduğu takdirde üretilebilir, pazarlanabilir veya ithal edilebilir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bu amaçla yakıtların kimyasal özellikleri ve sonradan eklenen katkı maddelerinin azami miktarını belirleyebilir, hava kirliliğini azaltıcı bazı katkı maddelerinin eklenmesini veya satışa sunulmadan önce yakıtların belirli işlemlerden geçirilmesini emredebilir. Bu faaliyetler Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü ile koordinasyon içinde yürütülür.

2) Birinci paragraftaki şartlara uyulması istenen yakıtlar ithal ediliyorsa,

A -İthalatı yapan kuruluş gümrüğe, yakıt özelliklerini beyan eden ve üretici firma tarafından tastikli bir belge verecektir. Bu belge yakıtın ilk varış yerine yakıtla birlikte gönderilir.

B -İthalatı yapan kuruluş bu belgenin bir kopyasını dosyalarında muhafaza eder.

C -İthal edilen yakıt doğrudan satışa sunuluyorsa, ithalatçı kuruluş yakıtın satılacağı ilin mülki amirine yakıt miktarı ve özellikleri hakkında bilgi verir.

D -Ticari amaçla katı, sıvı veya gaz yakıt satan şahıs veya kuruluşlar sattıkları yakıtların menşeini belirten, üretici tarafından tasdikli belgeleri muhafaza ve istenildiğinde ibraz etmek mecburiyetindedir.

E -Katı, sıvı veya gaz yakıtları şehirlerarası yollarda nakleden araç kullanıcıları naklini yaptıkları yakıtın menşeini belirten, üreticiden tastikli belgeyi araçta taşımak ve istenildiğinde ibraz etmek mecburiyetindedir.

Madde ve Ürün Özellikleri

Madde 46 – Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, normal yakıt maddesi olmayan fakat kullanıldıkları veya yakıldıkları zaman hava kirliliği yaratan madde ve ürünlerin uyması gereken özellikleri belirler. Üretici kuruluşların bu şartları yerine getirmesi için gerekirse bu Bakanlık tarafından geçiş süresi tanınır. İmha veya içindeki kıymetli maddelerin geri kazanılması amacıyla yakılan maddeler ve işlem için kullanılan prosesler de Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen şartları karşılamak zorundadır. Kullanıldığı veya yakıldığı zaman özel hava kirliliği yaratan maddelerin üzerinde, uyarılar ve hava kirliliğinin azaltılması için uyulması gereken hususlar okunabilecek şekilde belirtilecektir. Bu faaliyetler Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü ile koordinasyon içinde yürütülür.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Taşıtlar

Taşıtların Uyması Gereken Şartlar

Madde 47 – Motorlu kara taşıtları, demiryolu taşıtları, su taşıtlarından olan emisyonlar, normal çalışmaları sırasında Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen sınırların altında tutulur. Taşıtların emisyonlarının azaltılması amacıyla bunların yapısı ve donanımlarıyla ilgili esaslar Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nca yürürlüğe konulan Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkındaki Yönetmelikte belirtilir. Taşıtların işletilmesi ve teknik muayenesi ile ilgili esaslar ise kara taşıtları için Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğü, demiryolu ve su taşıtları için ise Ulaştırma Bakanlığı tarafından Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü ile koordinasyon içinde belirlenir. Motorlu kara taşıtlarının eksoz gazındaki hava kirleticiler için emisyon sınır değerleri TSE 4236’ya uygun olmalıdır. TSE standardı bulunmayan konularda ise, bu husustaki TSE standartları hazırlanıp yürürlüğe konuluncaya kadar AET standartlarındaki değerler esas alınarak uygulanır.

 Kritik Hava Şartlarında Trafiğin Sınırlandırılması

Madde 48 – Hava kalitesinin belirli kritik değerlere ulaşması halinde veya hava akımlarının sınırlı olduğu bölgelerde Valilikler geçici veya sürekli olarak trafiği sınırlandırabilir veya yasaklayabilir.

ALTINCI BÖLÜM

Hassas Kirlenme Bölgelerinin Korunması ve Temiz Hava Planları

 Hassas Kirlenme Bölgelerinde Tespitler

Madde 49 – 1) Hassas Kirlenme Bölgeleri, hava kirlenmelerinin ortaya çıktığı veya beklendiği, ortaya çıkma sıklığı ve süresi, ulaştığı yüksek konsantrasyon değerleri ve çeşitli kirleticilerin birarada etki etme tehlikesinden dolayı zararlı etkilerin önemli ölçülerde meydana gelebildiği bölgelerdir.

2)Hava kirlenmelerinin durum ve gelişmelerini tespit edebilmek, giderilmesine yardımcı tedbirleri ve ihtiyat tedbirlerini alabilmek için, atmosferde insan çevresi üzerinde zararlı etkilere yol açabilen kirlenmelerin mahiyetlerine göre, özellik ve sınırları tayin edilmiş ve 2 nci fıkrada tarifi yapılan Hassas Kirlenme Bölgelerinde, bu kirlenmelerin meydana gelmesi ve yayılmasına yol açan önemli değişmeler mülki makamlar tarafından araştırılır.

3)Hassas Kirlenme Bölgeleri, Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün görüşleri alınarak Valilikler tarafından tespit edilir.

4) Hassas Kirlenme Bölgelerinin tespiti

A- Bir bölgede, a) Bir hava kirletici için hava kalitesi değerleri madde 6’da verilen sınır değerlere ulaşıyor veya aşıyorsa, b) İki hava kirletici için hava kalitesi değerleri verilen sınır değerlerin % 90’ına ulaşıyor veya aşıyorsa bu bölge Hassas Kirlenme Bölgesi olarak tespit edilir.

B- A bendindeki hususlar gerçekleşmediği halde hava kirleticiler sebebiyle büyük çaplı zararların ortaya çıktığı bölgeler Hassas Kirlenme Bölgesi olarak tespit edilir.

C-Hava Kalitesi Sınır Değerleri tespit edilmemiş zararlı maddeler ile büyük çaplı zararlar ortaya çıkıyor veya bekleniyor ise bu gibi bölgeler Hassas Kirlenme Bölgesi olarak tespit edilir.

5) Hassas Kirlenme Bölgelerinin Büyüklüğü ve Şekli

A – Bir Hassas Kirlenme Bölgesi 48 km2’den küçük alınmamalıdır. İstisna olarak özel topografik ve meteorolojik şartların rol oynadığı durumlarda daha küçük bölgeler belirlenebilir.

B – Bir Hassas Kirlenme Bölgesinin bir ilin hudutları içinde kalmasına dikkat edilir ve alanları basit geometrik şekiller altında düzenlenir.

Ölçme ve Değerlendirme Metodları

Madde 50 – Hava kirlenmelerinin durumu ve gelişmeleri hakkında 49 uncu maddede yer alan tespitler için;

a Ölçme konuları,

b Ölçme metodları ve ölçüm aletleri,

c Ölçme yerlerinin sayı ve durumlarının tayini için esas alınan temeller,

d Ölçüm sonuçlarının değerlendirilmesi,

Ek 2’de yer alan esaslara göre yapılır.

Emisyon Kadastroları

Madde 51 – 1) Valilikler tarafından 49 uncu maddedeki hassas bölgeler için hazırlanan emisyon kadastrolarında, hava kirlenmelerinin mahiyetleri ve miktarları; yer ve zamana göre dağılımları, belirli tesis ve taşıtlardan ortaya çıkış şartları, 50 nci maddedeki ölçüm objektiflerine göre ve 36 ncı maddedeki emisyon raporlarına göre durumları yer alır. Emisyon kadastroları için bilgilerin tespitinde 34, 37, 38 ve 57 nci maddelere göre yapılan ölçüm sonuçları gözönüne alınır. Valilikler, yönetmeliğe göre uygun yerleri belirleyerek, emisyon kadastrosunu çıkarmak için gerekli bilhassa yakıtlar ve yakma verimleri ve baca yükseklikleri hakkındaki bilgileri almaya, ilgili diğer yetkililere bildirmeye yetkilidirler. Düzenli zaman aralıklarında bu bilgileri inceleyerek emisyon kadastrolarını hazırlarlar.

2)Emisyon kadastrolarının temelleri Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğünün görüşleri alınarak Valiliklerce tesbit edilir.

Temiz Hava Planları

Madde 52 – 48 inci maddeye ve emisyon kadastrolarına göre yapılan tespitler, meteorolojik şartların gözönüne alınmasıyla değerlendirilir.

Bu değerlendirme, hassas kirlenme bölgesinin tamamında veya bir kısmında insan ve çevresi için zararlı etkilerin ortaya çıktığını ve beklendiğini gösterirse, bu durumda Valilikler bu bölge için temiz hava planları yaparlar.

Temiz Hava Planları:

1)Tespit edilmiş ve beklenen hava kirlenmelerinin ve bunlardan doğacak zararlı etkilerin, mahiyetini ve etki alanını,

2) Hava kirlenmelerinin sebepleri hakkında yapılan tespitleri,

3) Hava kirlenmelerinin azaltılması tedbirleri ile önceden alınması gereken tedbirleri,

ihtiva eder.

Belirli Bölgelerin Korunması

Madde 53 – 1) Bir bölgedeki tesis ve yakıtların insan ve çevresi üzerindeki zararlı etkileri normal tedbirlerle ortadan kaldırılamıyorsa bu bölgeler Valilikler tarafından özel koruma bölgesi olarak tespit edilebilir.

Valilikler özel koruma bölgelerinde:

A -Hareketli tesisleri çalıştırmamaya,

B -Sabit tesisleri kurmamaya,

C -Hareketli ve sabit tesisleri sadece belirli zamanlarda çalıştırmaya veya bunlardan yüksek işletme teknikleri talep ederek çalıştırmaya,

D -Tesislerde yakıt kullandırmamaya veya sınırlı olarak kullandırmaya,

yetkilidirler.

2)Valilikler, esasları tebliğle düzenlenecek şekilde kritik meteorolojik şartların mevcut olduğu veya hava kirlenmelerinin çok hızlı artış gösterdiği bölgelerde, insan ve çevresi üzerinde meydana gelecek zararlara karşı ilgililerden öğrenilen kritik meteorolojik şartlar ortaya çıkar çıkmaz:

A – Hareketli veya sabit tesisleri sadece belirli zamanlarda çalıştırmaya,

B -Önemli ölçülerde hava kirlenmelerine yol açabilen yakıtların tesislerde kullanılmasını yasaklamaya veya sadece kısıtlamaya,

yetkilidirler

3) Kritik Meteorolojik Şartlar

Alt sınırı yerden 700 metreden daha az olan bir hava tabakası mevcut ve hava sıcaklığı bu yükseklikle en azından 2°C artıyorsa, rüzgâr hızı 12 saatlik ortalamada 1,5 m/sn’den az ise bu durum kritik meteorolojik durum olarak adlandırılır. Sıcaklık dönüşümünün olup olmadığını tespit için, Meteoroloji Genel Müdürlüğü, kirlenme bölgesini temsil edebilecek bir yerde, yerden en az 1000 m yükseklikte atmosferin dikey sıcaklık profilini belirler.

4)Hava kirliliğinin çok hızlı artış gösterdiği durumlarda uyarı kademeleri uygulanır. Uyarı kademeleri, kükürt dioksit ve partikül maddelerden ileri gelen hava kirlenmeleri için aşağıdaki gibidir:

  SO2 (μg/m3) Havada Asılı Partikül Madde (μg/m3)
1. Kademe 700 400
2. Kademe 1000 600
3. Kademe 1500 800
4. Kademe 2000 1000

Not: Verilen değerler 24 saatlik ortalamalardır.

Hava kalitesi sınır değerleri aşılarak, hava kirliliği bu kademelere ulaştığında, bölge özelliklerine göre alınacak tedbirler Valiliklerce tebliğ halinde yayımlanır. Valilikler bu tedbirleri belirlerken Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü’nün görüşünü alırlar.

Her kademe için alınacak tedbirler düzenlenirken meteorolojik veriler gözönüne alınır. Sis, inverziyon, durgun meteorolojik şartlar ve izotermal durumlarda bir sonraki kademenin tedbirleri veya ilave tedbirler uygulanabilir. Nisbi nem miktarının % 90’ın üzerine çıkması halinde yukarıdaki uyarı kademelerindeki kirlilik derecelerinin % 10 eksiğinde bile ilgili kademenin tedbirleri uygulanır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Müşterek Hükümler

 Planlama

Madde 54 – Bölge planları, çevre düzeni planları ve imar planları yapılırken yerleşim bölgeleri, imar mevzuatındaki esaslar çerçevesinde hava kirliliğinin yerleşim mahallerine ve koruma gerektiren diğer bölgelere olan olumsuz etkilerinin mümkün olduğu kadar az olmasını sağlayacak biçimde planlanır ve uygun tedbirler alınır.

 İlgililerden Görüş Alınması

Madde 55 – Bu yönetmelik hükümlerinin uygulanması sırasında hava kalitesinin korunması için yetkililer, üniversiteler, Emniyet Müdürlükleri, Belediyeler ve konu ile ilgili gördükleri diğer kuruluşların görüşünü alabilirler.

Denetleme

Madde 56 – 1) Tesislerin sahibi ve işleticileri ile tesislerin üzerinde kurulu olduğu mahallerin sahibi ve işleticileri,

A- Yetkili merciin görevlendirdiği kişilerin veya bunları temsil eden kişilerin tesislere girmesi için izin vermeye,

B -Kamu sağlığı ve düzeni, çevrede yaşayanlar üzerinde yaratılabilecek ciddi tehlikeleri önlemek üzere emisyon ve hava kalitesi değerlerinin belirlenmesi maksadı ile görevli kişiler tarafından testler yapılması için izin vermeye,

C -Görevli kişilere istedikleri döküman ve bilgileri sağlamaya,

mecburdur.

Yetkili merciin isteği üzerine “Hava Kalitesi Denetleme Görevlisi” tayin etmiş olan kuruluşların işleticileri, yukarıda B ve C bentlerindeki çalışmalar sırasında bu denetleme görevlilerini hizmete tahsis ederler. B ve C bentlerindeki çalışmaların yapılabilmesi için tesisi işletenler ve sahipleri gerekli kullanım maddelerini, özellikle motor yakıtlarını ve taşıma araçlarını sağlarlar.

2)1 inci fıkra hükümleri, 33, 44, 45 ve 46 ncı maddelerin kapsamına giren yakıtlar, ürünler, maddeler ve tesisleri de içine alır. Bunların sahipleri veya kullanıcıları için de geçerlidir. Bu kullanıcılar veya sahipler yetkili merciin görevlendirdiği kişilerin veya bunları temsil eden kişilerin örnek almasına, yerinde kontroller yapmasına izin verecektir.

3)İzin alma işlemleri ile ilgili olarak yapılan testler ve ölçümlerin masrafları, başvuru sahibi tarafından karşılanır. 1 inci ve 2 nci fıkraların hükümlerine göre örnek alınması, bunların analizi, test yapılması dolayısıyla ortaya çıkan masraflar,

A – Bu yönetmelik hükümleri tarafından ortaya koyulan şartların karşılanmadığı anlaşılırsa,

B – Yapılan testler ve analizler bu yönetmelik hükümlerine göre zorunluysa,

tesisi işleten veya tesis sahibi tarafından karşılanır.

4) Bilgi vermekle zorunlu olan taraf, şahsının veya Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 245 inci maddesinde belirtilen şahıslardan birinin ceza hukuku açısından takibatına sebep olacaksa, sorulan sorulara cevap vermekten kaçınabilir.

5) Bu yönetmelik hükümlerinin yerine getirilmesi için üzerinde tesis bulunmayan yerlerin sahipleri ve işleticileri de yetkili merci tarafından görevlendirilen kişilerin veya bunların yetkili temsilcilerinin kamu emniyet ve düzeni ile çevrede yaşayanlara gelebilecek tehlikeleri önlemek amacıyla söz konusu yere girmesine ve testler yapmasına izin verecektir. Bu fıkranın 1 inci cümlesindeki yetkiler kullanılırken sahiplerin ve işleticilerin menfaatlerinin korunmasına dikkat edilecek ve meydana getirilecek zararlar, yetkili merci tarafından karşılanacaktır. Eğer bu zarar, denetim tedbirlerinin kaçınılmaz sonucu olarak ortaya çıkmışsa ve denetim sonunda elde edilen bilgilere dayanarak yetkili merci tesisi işletenden belirli tedbirler almasını talep etmişse, yetkili merci tarafından testin yapıldığı yerin işletici ve sahibine ödenen tazminat, tesisi işleten tarafından yetkili merciye ödenir.

6) Bu maddenin 1, 2 ve 5 inci fıkralarına göre elde edilen bilgi ve belgeler başka amaçlar için kullanılamaz.

Hava Kalitesi Denetleme Görevlisinin Tayin Edilmesi

Madde 57 – 1) İzne Tabi tesisleri işletenler, tesisin yapısı ve büyüklüğü ile ilgili olarak;

A -Tesisten olan emisyonları,

B – Emisyon kontrolünün ortaya koyduğu teknik problemleri,

C -Amaçlarına göre kullanıldığı halde çevreye zararlı etkiler yapabilecek hava kirliliğine yol açan ürünleri,

denetlemek üzere yeterli sayıda hava kalitesi denetleme görevlisi tayin eder. Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü gerektiğinde ilgili kuruluşların görüşünü alarak, hangi tesislere hava kalitesi denetleme görevlisinin atanacağını tespit eder.

2) Başbakanlık Çevre Genel Müdürlüğü tarafından, hava kirliliği denetleme görevlisi tayin etmesi gereken tesisler arasında belirtilmese dahi, Valilikler gerekli gördüklerinde 1 inci fıkradaki sebeplerden hareket ederek izne tabi olan veya olmayan tesislerde bir veya daha fazla sayıda hava kalitesi denetleme görevlisi tayin edilmesini tesisi işletenden isteyebilir.

Hava Kalitesi Denetleme Görevlisinin Sorumlulukları

Madde 58 – 1) Hava kalitesi denetleme görevlisi aşağıdaki hususları yerine getirmeye yetkili ve sorumludur.

A – İşletmeden çıkan atık maddelerin uygun kullanımı için gerekli prosesler de dahil olmak üzere çevre ile uyum içerisinde olan proseslerin tanıtılması ve geliştirilmesi için etkili olmak,

B -Yeniden değerlendirme ve kullanım prosesleri de dahil olmak üzere çevre ile uyum içinde olan ürünlerin tanıtılması ve geliştirilmesi için etkili olmak,

C -Çevre ile uyum içindeki ürün ve proseslerin tanıtılması ve geliştirilmesi için işbirliği yapmak, bu proseslerin çevre ile uyumları hakkında tavsiye raporları hazırlamak,

D -Tesisi muntazam aralıklarla kontrol ederek, emisyon ve hava kalitesi değerlerini ölçerek, eksiklik ve kusurları tesis müdürüne rapor ederek, bu kusurun ortadan kaldırılması için teklifler hazırlanarak bu yönetmeliğin şartlarının yerine getirilmesinin sağlanmasına yardımcı olmak.

2)Hava kalitesi denetleme görevlisi, her yıl tesis müdürüne bu maddenin 1 inci fıkrasının A-D bentlerinin hükümlerine göre alınması gereken tedbirleri ihtiva eden bir raporu sunar.

Tesis Müdürünün Yükümlülükleri

Madde 59 – 1) Tesis müdürü hava kalitesi denetleme görevlisini yazılı bir emirle tayin eder. Eğer birden fazla hava kalitesi denetleme görevlisi tayin edilmişse, her birinin görev ve sorumluluklarını detaylı olarak belirler. Tesis müdürü yetkili merciye hava kalitesi denetleme görevlisinin tayini hakkında bilgi verir. Hava kalitesi denetleme görevlisi doğrudan tesis müdürüne bağlı olarak çalışır.

2)Tesis müdürü bir şahsı, eğer gerekli teknik bilgiye sahip ve güvenilir ise hava kalitesi denetleme görevlisi olarak tayin eder. Yetkili merci hava kalitesi denetleme görevlisi olarak tayin edilen kişinin gerekli teknik bilgiye sahip olmadığını veya güvenilir olmadığını ortaya koyan bilgiler edinirse tesisi işletenden, başka bir hava kalitesi denetleme görevlisinin tayinini isteyebilir.

3)Eğer birden fazla hava kalitesi denetleme görevlisi tayin edilmişse tesis müdürü bunların görevleri arasında gerekli koordinasyonu sağlar. Bu amaçla bir çevre koruma komisyonu teşkil eder.

4)Tesis müdürü hava kalitesi denetleme görevlisinin görevlerini yerine getirebilmesi için yardımcı personel, araç ve gereç imkanlarını sağlar.

Yatırım Kararlarında Görüş Alma

Madde 60 – 1) Tesis müdürü, hava kalitesinin korunması yönünden önemli olabilecek yatırım kararları almadan önce hava kalitesi denetleme görevlisinin görüşünü alır.

2) Bu görüş, yatırım kararının hazırlıklarında dikkate alınabilecek kadar erken bir zamanda alınır ve yatırım hakkında karar verecek makama sunulur.

 

Hava Kalitesi Denetleme Görevlisinin Dokunulmazlığı

Madde 61 – Hava kalitesi denetleme görevlisi bu yönetmelik hükümlerine göre yürütmekle yükümlü bulunduğu görevleri yerine getirmesi dolayısıyla, herhangi bir şekilde mağdur edilemez.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Son Hükümler

Madde 62 – 1) Her kim kasten veya ihmal ile,

A – Madde 10’a göre izin almaksızın bir tesis kurar ise,

B -İzne tabi tesislerin işletilmesi sırasında madde 18’deki şartların yerine getirilmesi için yetkili mercinin bu yönetmelik sınırları içindeki taleplerine uymazsa,

C -Madde 18’e göre koyulan bir şartı, icra edilebildiği halde zamanında yerine getirmezse,

D -İzne tabi bir tesisin işletilmesi veya yapısı ile ilgili olarak madde 21’de öngörülen şartları yerine getirmeden değişiklik yaparsa,

E -Madde 23, 31, 34, 37, 38 ile getirilen icrası mümkün şartları ve talepleri zamanında yerine getirmezse,

F – Madde 32’ye göre getirilen icrası mümkün bir yasaklama kararına rağmen bir tesisi işletirse,

G- Madde 30, 32, 33, 45, 46, 47’ye göre getirilen şartlara ve taleplere icrası mümkün olduğu halde uymazsa,

yönetmeliği ihlal eder.

2) Her kim kasten veya ihmal ile,

A -Madde 22’de öngörülen bilgileri zamanında vermezse,

B- Madde 36’ya göre verilmesi gereken emisyon raporunu eksiksiz ve zamanında vermezse,

C-Madde 40’a göre ölçüm sonuçlarını bildirmez veya ölçüm aleti grafiklerini ve ölçüm kayıtlarını muhafaza etmezse,

D-Madde 56’ya göre görevlilerin meskûn yerlere veya taşınmazlara girmelerine veya test ve incelemeler yapmalarına izin vermezse,

E – Madde 56 ile ilgili olarak,

a.Doğru ve tam bilgiyi, belgeleri veya kayıtları zamanında ibraz etmezse,

b.Hava Kalitesi Denetleme Görevlisi’ni talebe rağmen denetleme sırasında emre hazır bulundurmazsa,

c. İş gücü veya yardımcı malzemeleri hazır tutmazsa,

d. Örnek almaya izin vermezse,

yönetmeliği ihlal etmiş olur.

Mevcut Tesisler İçin İzin

Geçici Madde 1 – Halen kurulmuş ve kurulmakta olan tesisler izne tabi tesisler arasına giriyorsa bu yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren 6 ay içinde izin vermeye yetkili mahalli makama bu yönetmelik hükümlerine göre izin almak için başvururlar.

Yetkili makam, bu başvuruları en çok bir yıl içinde değerlendirir ve sonuca bağlar. Bu değerlendirmeden sonra tesislere izin verilebilmesi için gerekli şartların yerine getirilebilmesi amacıyla geçiş süreleri tanınır.

Bu süreler belediye sınırları içindeki tesisler için iki yıl, belediye sınırları dışındaki tesisler için ise üç yıldan fazla olamaz.

Geçici Madde 2 – (Ek madde :R.G. : 29.9.2000/24185’de yayınlanan Yönetmelik m.1)

Elektrik enerjisi sıkıntısının bulunduğu ivedilik arz eden durumlarda, sıkıntının toplum yaşamına olumsuz etkilerinin geçici şekilde giderilmesine yönelik olmak koşuluyla, kısa bir süre içerisinde tesis edilecek olan mobil ve yüzer elektrik santrallerinden elektrik alınmasına ihtiyaç duyulduğunda, bu Yönetmeliğin EK-7 Kirletici Vasfı Yüksek Tesisler İçin Özel Emisyon Sınırları bölümünde belirtilen değerleri sağlamak ve 31/17/2002 tarihine kadar bu Yönetmelikte belirtilen izinleri almak kaydıyla, mobil ve yüzer santrallerin tesislerine başlanabilir ve elektrik üretilebilir.

Yürürlük

Madde 63 – Bu Yönetmelik Resmi Gazete’de yayınlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 64 –   Bu Yönetmeliği Başbakan yürütür.

-havalandırma ve iklimlendirme prensipleri

HAVALANDIRMA VE İKLİMLENDİRME PRENSİPLERİ İş Sağlığı ve Güvenliği alanında Ders olarak Öğretilmekte ve İş Sağlığı ve Güvenliği için zorunludur..
Dersin Amacı:
İşyerlerinde havalandırma ve iklimlendirme konularında bilgi edinmek.
Dersin Hedefi:
I Çalışma ortamında çalışanların sağlığı ve konforları için gerekli olan havalandırma ve
iklimlendirmenin sağlanması,
I İlgili mevzuat hakkında bilgi sahibi olmak.
GİRİŞ
İnsanlar ev ve iş yeri gibi tüm günlük yaŞamlarında sıcaklık, karanlık ve gürültü gibi
çeşitli ortam stresleriyle karşı karşıya kalırlar. Bu faktörlerin insan sağlığını ve iŞ
verimini etkileyeceği Şüphesizdir. Fiziksel ve zihinsel gücünün üstünde çalıştırılan
insan yorgun düşer ve dolayısıyla solunum, dolaşım, kas-sinir sistemi, enerji
metabolizması gibi temel fonksiyonları zorlanır. Yorgunluk, iŞ verimini ve çalışma
hevesini azaltır, kaza ve yaralanmalara yoi açar.
Fizyolojik açıdan çalışma yeri düzenlemede, çalıŞma yöntem ve koşullarının insana
uydurulması ve insan çalışmasının daha iyi hale getirilmesine amaçlanır. Bu amaca
ulaşabilmek için öncelikle iki noktaya dikkat edilmesi gerekir:
1-İnsanın etkilenmesi (zorlanması) minimuma indirilmeli: Bunu sağlayabilmek için şu
metotlar izlenmeli:
I Aynı performansın sürekli sürdürülebilmesi Için, kontraksiyon (hareket) hızı ile
dinlenme molalarının uyumu ayarlanmalıdır.
I Gerekli aralıklarla iş değişimi yapılmalı ve dinlenme molaları verilmelidir.
I Ağır işler daha kuvvetli kas gruplarına verilmelidir.
I Doğru duruş pozisyonu (postür) seçilmelidir. Bu konuda sırt üstü uzanmaya
kıyasla, otururken % 35, ayakta % 8-10, ayaktayken yere eğilmiş vaziyette
ise % 50-60 daha fazla enerjiye gerek duyacağı yani daha fazla zorlanacağı
unutulmamalıdır.
2-Çevre etkileri ve şartları insan bünyesine uyumlu hale getirilmeli: Uygun olmayan
çalışma koşullan (gürültü, sıcaklık vb) ek bir yüklenmeye sebep olur ve organizmanın
katlandığı bu zorlanmayla da bedende yorgunluk belirtileri oluşur. Omeğin, büro ortamı
gibi rahat görülen mental (zihinsel) çalışmayı gerektiren ortamlarda dahi, hatalı
uygulanan fiziksel çevre koşullarının, çalışanların psikolojisini ve sağlığını bozucu ve
performansını azaltıcı birçok etkisi vardır. Bu nedenle tüm çalışma ortamlarında, lkllm,
aydınlatma ve gürultü gibi tüm çevresel faktörlerin, çalıŞanlarla uyumlu hale
getirilmesi gerekir.
İKLİM LE N D İ RM E
İnsan bedeni (metabolik enerji yardımıyla) belli bir iç ısıya (yaklaşık 37° C) ayarlanmıştır.
Bu değerden sapmalar olduğunda, rahatsızlık verici sıcak veya soğuk hissi ya da
hastalık belirtileri ortaya çıkar. Zira, ortam ısı streslerinin uzun süreli olması halinde
vücudunun kendine özel koruma dinamikleri (termal ayarlama sistemi) harekete
geçer. Orneğin, deri ısısı belli değerlere düŞer düşmez, merkezi sinir sistemi harekete
geçerek, oto-kontrol mekanizmasını çalıştıran özel salgılar devreye girer. Ortam
ısısının yükselmesi ise, merkezi sinir sisteminin derldekl kan dolaşımını
hızlandırmasına ve ter bezlerinin uyarılarak terlemenin baŞlamasına neden olur.
Aşırı soğuk stresi halinde, önceleri deri dolaşımı yavaşladığı halde, daha sonra bu
dolaşım artar ve deri üzerindeki tüyler dikilerek titreme başlaması ile ek bir koruma
mekanizması da harekete geçer (Hollnagel, 1993; Salvendy, 1997; Pulat, 1997).

 

Vücuttaki termal ayarlama (ısı dengesinin sağlanması), yani vücudun çevreye ısı
alıŞveriŞi şu şekillerde sağlanır:
I Isı konveksiyonu: Isı iletimi, deri ile üzerine temas eden hava arasında
gerçekleştirilir.
I Isı Iletimi: Isı Iletimi, vücut Ile vücuda temas eden cisimler arasında oluşur.
I Termik radyasyon: Isı iletimi, aralannda ısı farkı bulunan iki cismin arasında
doğrudan doğruya bir temas olmadan meydana gelir.
I Buharlaşma: Isı iletimi, deri yüzeyinde suyun buharlaşması yoluyla gerçekleşir.
Konfor, kısaca insanın bulunduğu ortamda rahatlık duymasıdır. İklimsel konfor ise,
ısı veya diğer iklim koşulları bakımından rahatlık duyma halini ifade eder. Iklimsel
konfor, tüm termal koşulların insana uygun şekilde düzenlendiği ortamlarda
sağlanmıŞ olur. Iklimsel konforu etkileyen faktörler, yayılan ısı, hava akımı, havanın
nemliliği ve havanın sıcaklığı ve bu dört temel faktörün dıŞında insanın yaŞı,
cinsiyeti, giyimi, sağlığı ile çalışma şekli olarak belirlenmiştir (Hollnagel, 1993;
Salvendy, 1997; Pulat, 1997; Phillips, 1999; Erkan, 2003),
Hava ısısının ölçülmesi için Termometre; Hava neminin ölçülmesi için (kuru ve yaş iki
termometreli) Psikometre; Hava akımını ölçmek için Anemometre; Radyant ısının
ölçümü için de (dışı mat siyaha boyanmış 30 cm çapındaki bakır kúrenln tam
merkezindeki ısıyı ölçen) Globetermometre kullanılır.
1- Yayılan (Radyant) Isı
Kısaca çevredeki cisimlerden (fırın, döküm ocağı vb.) yayılan sıcaklık olarak ifade edilir.
Yayılan ısının global boyutlarını ölçen Globetermometre ile elde edilen sıcaklık
derecelerinin ortalama değeri (16,7-20° C sınırları içinde) 18.3° C olduğunda, Iklimsel
olarak rahat bir ortam oluŞtuğu kabul edilir.
Yüksek ısı yayan kaynakların bulunduğu iŞyerlerinde, iş görenlerin bu yüksek ısıdan
korunmaları gerekir. Duvarların ve pencerelerin soğuk olması ve dolayısıyla meydana
gelen ısı kayıpları iş görenlerin vücut ısısı kayıplanna neden olan soğuk hava yayılması
da özel bir koruma gerektirmektedir. Ayrıca hafif işlerle çalışmaların bulunduğu ortamda
yayılan sıcaklığın, toplam sıcaklık etkisi konfor duygusunu bozmaması gerekir.
2- Hava Akımı (Hava Hareketi)
Ortam sıcaklığı ve yayılan sıcaklık düzeyleri konfor değerlerinde iken, olması gereken
hava akımı 150 mm/sn civarındadır. Hava akımı 510 mm/sn üzerine çıktığında
çalışma yeri “esintili” kabul edilirken, 100 mm/sn altına düştüğü durumlarda çalışma
yeri “havasız” olarak nitelendirilir.
Rahat hava ısısını sağlamak kadar, hava hareketlerini kontrol etmek de önemlidir.
Orneğin, rahat ısı ortamının üst sınırına yaklaşıldıkça daha esintili bir hava tercih
edilir. Ortamın pencere sayısı, tavan yüksekliği, kişi başına devinim hacimleri gibi
faktörler hava akımını etkiler.
Hava değiŞim (havalandırma) katsayıları, çalışma yerlerine göre farklılıklar gösterir.
Orneğin, büro ortamları için bu değişim katsayısı saatte 3-6, atölyelerde saatte 8-12,
hava kirliliği ve nemin yüksek olduğu yerlerde saatte 15-30’dur. İş yerinin hacmi hiç
bir zaman havalandırrnayı gereksiz kılacak ölçüde büyük tutulmaz. Bir iŞ yeri ne kadar
küçük tutulursa, havalandırması o derece artırılır.
Havalandırma (hava değişimi), hava do’aşımı (Hava akımı, hava hareketi) lie
karıştırılmamalı; birincisi kirli havayı temiz hava ile değiŞtirir, ikincisi ise havayı
2

 

yenilemeden sadece hareket ettirir.
Havalandırma, çalışan makineler ile insanların yaydığı ısıyı dağıtır, bundan dolayı
işçilerin makineler ile beraber olduğu ortamlarda havalandırma artırılmalıdır.
Havalandırma, hava kirliliğini hafifletir, serinlik ve temiz hava gereksinimini
karŞılar.
Çalışılan hacime ve çalışma şekline göre belirlenmiş ortamdaki hava hacmi Için ŞU
kaidelere uyulması gerekır:
i Asgari olarak (devamlı bulunan her çalışan için), çoğunlukla oturarak yapılan işlerde
12 m3; çoğunlukla oturmadan ayakta yapılan işlerde 15 m3; ağır bedensel
çalışmalarda ise 18 m3 olmalıdır,
i Doğal havalandırma yapılan çalışma yerlerinde, çalışanların dıŞında baŞka kiŞiler
de uzun süre kalıyorsa, her fazla kişi için 10 m3 hacminde hava gereklidir,
Doğal havalandırmanın yetersiz kaldığı durumlarda yapay havalandırma
olanaklarından faydalanılır.
.“ Asgari hava değerleri, çalıŞma yerine konulacak donanım ile azaltılmaması gerekir.
Yapılan işe göre lokal veya genel havalandırma yapılmalıdır:
1. Lokal (bölgesel) havalandırma belirlı bir bölgenin havalandırılmasıdır,
Örneğin, civa ve benzenle çalışılan iş kollarında bu maddelerin buharlarını havadan
ağır olması sebebiyle, havalandırma tertibatı döşemeye yakın kısımlara
yerleştirilmelidir. Ayrıca iŞ yapılan salonlara çekici ocaklann yapılması, havadaki
zehirli madde yoğunluğu artmadan dıŞarı atılmasını Sağlar.
2. Genel havlandırmada ise işyerlerinde devamlı olarak ortam havasını değiştiren
sistemler yapılır ve her iş bitiminden sonra iŞ yeri pencereler açılarak
havalandırılır.
ı 
<İr / - -
Şekil Lokal havalandırm
Şekil Bloke etme sistemleri uygulanamıyorsa, işçiye ulaşmadan toz ve gazları
3

 

kaynağında lokal egzoz sistemleri kullanarak atılması
Şekil. Birleşik havalandırma sistemi: egzoz fan., panjurlu tavan pencereleri
Çalışırken ortaya çıkan atmosfer (hava) kirliliğinden kaynaklanan tehlikelerin gözlem
ve kontrolü ve bunlardan kaynaklanan hastalık ve tehlikeler ile çevre kirliliği
kontrolünün bir dalı olan Işyeri Hijyeni” ilgilenir. Bu bilim dalı çevreyi kirleten
tehlikeleri tanımlar, potansiyel sorunlarını ve etkileşimleri belirler ve çözüm
önerileri geliştirir.
3- Nem
Nem, havada bulunan su buharı miktarıdır. Nemlilik, mevcut ortam ısısı koŞullarında,
iş yeri havasını doymuşluk düzeyine getirecek kadar su buhar. değerine göre,
yüzde oranı şeklinde iíade edilir.
Havadaki nem miktarı “mutlak nem” ve “bağıl (rölatif) nem” olarak ifade edilir.
Mutlak nem, birim (1 kg) havadaki su buharı miktarıdır. Bağıl (rölatif) nem ise,
birim hacim havada bulunan su buhar. miktarının, o sıcaklıktaki doymuŞ havada
bulunması gereken su buhan miktarına oranıdır. Çalışma şekillerine göre bağıl (rölatif)
nemin % 30-70 olması gerekir.
Normal ortam ısısı koŞullarında havanın nemlilik derecesinin önemli bir etkisi olmaz.
Çok kuru hava, solunum yollarını kurutarak rahatsızlıklara neden olur. Bu etki
(kuruluk) ortam sıcaklığı yükseldikçe daha fazla hissedilir. Nem oranının çok
yükseldiği durumlarda ise, burun ve boğazlarda dolgunluk duygusu oluşur. Ortam
sıcaklığının arttığı durumlarda ter buharlaŞması azalarak yapışkanlık hissi baŞlar.
4- Sıcaklık (Hava Isısı)
Ortam sıcaklığı, fizyolojik ve psikolojik nedenlerle çok önemlidir. ÇalıŞma ortamı için en
rahat ortam sıcaklığı 18,3°C olduğu kabul edilmiştir.
Büro çalışanları gibi az hareketli çalıŞanların tercih ettikleri ortam hava ısısı 19-23 °C
olurken, ağır endüstri kollarında çalışanlar için ortam ısısı 13-16 °C olarak tercih
edilmekte, dolayısıyla çalıŞanların fiziksel aktivitesi arttıkça ortamın ısı değerleri
düşürülmektedir.
Isı, iş yerine düzgün dağılmalıdır. Örneğin, 25°C’yi geçmemesi gereken döşeme
ısısı ile baş yüksekliği ısısı arasındaki fark 1-2°C’yi geçmemelidir. Modern ısıtma
tekniklerinde, döŞemenin yeterli bir düzeyde ısıtılması ve oda ısısının da hafif serinlik
4

 

duygusu oluşturacak düzeyde olması hedeflenir.
Isıtma için kullanılacak sistemin seçiminde, bina yapısı, yerleşim projesi ve imalat
çeşidi vb. özellikler dikkate alınır.
ISI STRESİ
İklim ve ortam etkenlerinin birlikte etkileri organizma üzerinde farklı ısı stresleri
oluşturur. Õrneğin, sıcak ve nemlilik derecesi yüksek bir iş ortamı, aynı ölçülerde sıcak
fakat nemlilik derecesi düşük bir ortamdan daha çok strese neden olur. Benzer bir
şekilde, kuru, durağan ve sıcak bir havada çalışmak, aynı özellikleri gösteren fakat yeterli
hava hareketlerinin sağlanabildiği yerde çalışmaktan çok daha zordur. Bunun tam aksine,
soğuk ve esintili bir yerde çalışmak yanında, soğuk fakat hava akımı olmayan bir yerde
çalışmak daha az stres etkisi yapar.
Aşırı sıcak veya soğuk ortamlar ısı stresi oluşturur:
. Aşırı sıcak ortamda çalıŞanlarda terlemeye bağlı su ve tuz kayıpları artar. Aşın
sıcak genel organik direnci azalttığı, kramplar ve ısı çarpması gibi etkileri olduğu
ve iŞ verimini düŞürdüğü bilinmektedir. Ancak yapılan araştırmalar, iş görenlerin
dayanılabilir ısı düzeyi olarak kabul ettikleri stres ortamına yaklaşık bir hafta
içinde iyice alıŞtıkları ve böyle bir uyum gösteren insanların verimliliğinin de giderek
arttığı belirlenmiştir. Performans yaklaşımı ile yapılan araştırmalarda ise, belli bir sınır
değere kadar önemli bir fark görülmemesine rağmen, aşırı (stres yapacak
ölçülerdeki) sıcak ortamlarda iş becerisi, işlemlerin doğruluğu gibi verimliliğe
yansıyan yeteneklerin düştüğü ve en önemlisi de iŞ kazalarının arttığı ortaya
çıkmıştır.
Aşırı soğuk ortam stresi ise, kısa dönemde deri ısısının düŞmesi, dolaşımın
yavaşlaması ve titremeye, uzun dönemde ise gıda tüketiminde artışa neden
olmaktadır. Uzun süre soğukta çalıŞanlann aşırı gıda (ve vücutlannın yağlanarak kilo)
aldıkları ve böylece organizmanın soğuk etkisine karŞı bir savunma oluŞturduğu
görülmüştür.
İnsanın hissettİği sıcaklık tek bir değişkene bağlı değildir. Sıcaklığın derece olarak
artması veya azalmasının yanında, nemin ve hava akım hızının durumu da
sıcaklığın etkisini arttırır veya azaltır. Bu değiŞkenlerin çeşitli bileşimleri, aynı
sıcaklık duygusunu ve aynı psikolojik etkiyi verebilir. Bu üç faktörün etkisi altında
duyulan sıcaklığa “efektif sıcaklık” (hissedilen sıcaklık), insan üzerinde eşit sıcaklık
etkisi yapan hava sıcaklığı, hava nemi ve hava akım hızının çeşitli bileşimlerine de
“eşdeğer efektif sıcaklık değerleri” denir. Örnek olarak, aŞağıdaki çizelge’de kişide
aynı (25U C) sıcaklık etkisini bırakan (yani efektif sıcaklığı aynı “25° C” olan) çeşitli
sıcaklık, nem ve hava akım bileşimleri verilmiŞtir.
Çizelge. Eşdeğer efektif sıcaklık değerleri (25° C için)
.. Hava Efektif
Sıcaklık Bagıl Nem
Akımı Sıcaklık
‘ ‚ °‚ (m/sn) (°C)
25 100 0,1
26 100 0,5
28 100 2,0
30 100 5,5 25
27 75 0,1
29 50 0,1
32 25 0,1
28 80 0,1
5

 

32 45 2,0
37 10 3,0
Sağlığa zararlı olmayacak ve insana rahatlık duygusu verecek İklimsel Konfor”
değerlerini saptamaya yönelik birçok araştırma yapılmıştır. Bu araştırmalardan çalıŞma
şekli ve iş yüküne göre elde edilen iklimsel konfor değerleri aşağıdaki çizelgede
verilmiştir.
Çizelge. İklimsel konfor değerleri
Hava
. Hava Sıcaklıgı Bagıl Nem
ÇalıŞma Şeklı ‘oc’ ıo/ Akımı
veİş Yükü  ‘ ‚ °‚ (mtsn)
Mm Opt Max Mm Opt Max Max
Büro işi 18 21 24 0,1
Oturarak hafif iş 18 20 24 0,1
Ayakta hafif iş 17 18 22 30 50 70 0,2
Ayakta ağır iş 15 17 21 0,4
Ayakta çok ağır iş 14 16 20 0,5
İklim koşullan değerlendirilirken yukandaki ölçülerden (yayılan ısı, hava akımı, nem,
sıcaklık vb) sadece biri göz önüne alınmaz. Zira aralarında sürekli etkileşim bulunur. Bu
sebeple ısı stresinin insana etkisi değerlendirirken ve dolayısıyla iklimsel konfor
sağlanırken değiŞik ölçüler kullanılır:
ı Efektif Isı: Psikometre ile ölçülen ortamın nemi ile anemometre ile ölçülen hava
akımı değeri, nomogram (efektif ısı tesbit grafıği) ile bir araya getirilerek, ortamın
efektif ısısı belirlenir. Ancak bu yöntem ortamdaki radvant ısının etkisini kapsamaz
(Çizelge 5).
İ Giobetermometre Değeri: Nem hariç, diğer hava koşullarının (radyant ısı, hava
sıcaklığı ve hava akımı) hesaba katıldığı bir değerdir. Radyant ısının önemli olduğu iş
yerlerinde giobetermometre değeri, ortamın termal durumu için iyi bir göstergedir.
I Termal koşulların insan organizması üzerindeki etkisini (stresi) belirlemek için
elektronik veya telemetrik cihazlarla bulunan, kalp atım sayısı, deri ısısı, terleme
ve sıvı kaybı gibi fizyolojik değerler kullanılır.
Ortam ısı streslerinden korunmada temel yaklaşım, stres faktörlerini zararsız düzeyde
tutacak ısıtma ve havalandırma önlemlerini almaktır.
İklimsel konforun sağlanması için, nem, sıcaklık ve hava akımı konusunda aşağıda
değinilen uygulamalara yer verilmesi önerilir:
.Í Hava sıcaklığı, hava akımı ve nem, efektif sıcaklık ve çalışma şekli de göz önüne
alınarak düzenlenmeli (örneğin, hava akımı düşük sıcaklıkta azaltılmalı, yüksek
sıcaklıkta ise artınlmalı),
I Sıcaklık cinsiyet ve yaşa göre ayarlanmalı (kadınlar ve 40 yaşından büyük erkekler
için sıcaklık konforu 1C daha yükseltilmeli),
I Ortam içi ve dışı arasındaki hava sıcaklığı farkı (40 C’in üzerine çıkmayacak
Şekilde) iyi ayarlanmalı.
Çok yüksek nemlïlik ve ısı değerlerinde (psikometrenin, ıslak hazneli olanı 32° C ve
üzerini gösterdiği zamanlar gibi), güçlü ve genç insanların dahi uzun süre çalışması
mümkün değildir. Böyle ortamlarda terleme Ile vücut iç ısısı 38° C düzeyine çıktığından,
çoğu insan için sıcak çarpması tehlikesi ortaya çıkar. Bu tip durumlarda koruyucu elbise
giyilmesinin ötesinde, işçilerin ekipler halinde çalıştırılması, görevlerinin zaman zaman
6

 

değiştirilmeleri ve acil hallerde (sıcak çarpmış -vücut iç ısısı yükselmiş ve bilinç kaybı
oluşmuŞ- işçilerin acele olarak, serin bir yere alınmaları gibi) alınacak önlemler
konusunda bilgilendirilmiŞ olmaları gerekir.
Ayrıca, yüksek fırınlar ve açık ocaklar gibi sıcak yerlerde çalıŞmak ya da belli sürelerle bu
tip ortama girip çıkmak zorunluluğu halinde alınacak tedbirler daha da zorlayıcıdır.
7

 

İLGİLİ MEVZUAT
İşçi Sağlığı ve Güvenliği Tüzüğü İlgili Maddeleri
İlgilı maddeler burada ele alınırken bazı bolumleri yorumlanarak yazılmıştır.
Madde.8 İşyerlerindeki hava hacmi, makine, malzeme ve benzeri tesislerin kapladığı hacimler dahil olmak
uzere, işçi baŞına en az 10 metreküp olacaktır. Hava hacminin hesabında, tavan yüksekliğinin 4 metreden
fazlası nazara alınmaz.
Madde.20: Kapalı ışyerlerindeki sıcaklık ve nem derecesının, yapılan iŞın nitelığıne uygun olmakla beraber ılımlı
bulunması esastır.
Bu itibarla, yazın sıcaklığın dayanılnıayacak bir dereceye çıkmaması için işyerlerinde serinletici tedbirler
alınacak, kışın da işçilerin muhtaç bulunduklan en az sıcaklığın sağlanması Için, Işyerleri zararlı gazlar çıkararak
havayı bozmayacak şekilde uygun vasıtalarla ısıtılacaktır.
Çok buğu husule gelen işyerlerinde sıcaklık derecesi 15 santlgrat dereceden az ve 30 santigrat dereceden
yüksek olmayacaktır.
Fazla ısı veren ısıtıcı vasıtaların yakınında çalışan işçilerin bulunması halinde, doğrudan yansıyan sıcaklığa karşı,
gereken tedbirler alınacak ve işyerlerinin, ısıtıcı vasıtalardan oldukça uzak ve uygun yükseklikte bir yerine,
santigrat taksimatlı bir termometre asılı bulundurulacaktır. Yapılan işin niteliğine göre, sürekli olarak çok sıcak
veya çok soğuk bir derecede çalışılması ve bu durumun değiŞtirilmemesi zorunlu olunan hallerde, işçilere,
kendilerini fazla sıcak veya soğuktan koruyacak özellikte elbıse vesaire malzeme verilecektır
Madde.21: Kapalı işyerleri günde en az bir defa bir saatten aşağı olmamak üzere baştan başa
havalandınlacaktır. Ayrıca ışçılenn çalışma saatlerinde ışın özellığıne gore, havanın sağlığa zararlı bır hal
almaması için sık sık değiştirilmesi gereklldirŞu kadar ki, iş sırasında yapılan bu havalandırmada işçileri
etkileyecek hava akımları önlenecek yahut kış mevsiminde sıcaklık birdenbire çok aşağı hadlere
düşürülmeyecektir.
Toz, buğu, duman ve fena koku çıkaran işlerin yapıldığı yerlere, bunları çekecek yeterlikte bacalar ve menfezler
yapılacak ve yapılan işin niteliğine gõre, bu tedbirlerin yetmediği hallerde diğer teknik tedbirler alınacaktır.
Boğucu, zehirli veya tahriş edici gaz ve duman meydana gelen işyerlerinde, işçilerin hayat ve sağlıklannın
tehlikeye girmemesi için, havalandırma tesisatı yapılacak ve işçilere aynca yapılan işin özelliğine göre maske ve
diğer koruyucu araç ve gereçler verilecektir.
Madde.4S: Insanların kaldıkları yatakhane ve koğuşların pencerelerinin üst kısımları, her zaman açılıp
kapanacak şekilde (vasistaslı) olacak, ayrıca koğuşlardaki havayı, devamlı bir şekilde değiştirebilecek tertibat
tesisat, baca, menfez veya elektrikli özel ventılasyon cıhazları bulunacaktır.
Koğuşlarda tavan yüksekliği 280 santimetreden aşağı olmayacak ve adam başına düşen hava hacmi, en az 12
metreküp olarak hesap edilecektir.
Madde.59: Zehirli toz, duman, gaz, buhar, sis veya sıvılarla çalışmalar, teknik imkanlara göre kapalı sistemde
yapılacak, bu gibi işyerlerinde, etkili ve yeterli havalandırma sağlanacak, atıklar, zararsız hale getirilmeden
atmosfere ve dış çevreye verilmeyecektir.
Zehirli toz, duman ve buharlı işyerlerinde, işyeri havası nemli, taban, duvar ve tezgahlar yaş bulundurulmak
suretiyle zararlı maddelerin yapılması onlenecek, gerektiğinde bu çalışmalar, genel ve lokal havalandırma Ile
birlikte yapılacaktır.
Madde 61: Kurşunlu çalışmalar sonucu meydana gelecek toz, duman ve buhann kaynaklarında zararsız hale
getirilmeleri için, etkili aspirasyon sistemleri kurulacak ve sürekli olarak bakımı yapılacaktır.
Kurşunla çalışmalar yapılan işyerlerinde, adam başına 15 metreküp hacim düşecek ve 4 metreden fazla tavan
yükseklikleri, bu hesaba katılmayacaktır.
İşyeri havasından, periyodik olarak numuneler alınarak kurşun miktan tayin edilecek ve bu miktann 0,
15 miligram/metreküpü geçmemesi sağlanacaktır.
Madde 62; CIva ve cIva bıleşıkleri ıle yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.
Genel havalandırma ıle yetınilmeyerek civa ile çalışmaların yapıldığı seviyeden veya yeteri kadar aşağıdan etkili
aspirasyon sistemi kurulacak, çalışma masalarının üzerine, aspirasyon davlumbazlan yerleştirilecektir. Civanın,
izabe fınniarından distilasyon borusuna sevkedildiği yerlerde meydana gelen dva buhannı kapacak sulu bir
sistem kurulacaktır.
İşyeri havasından periyodik olarak numuneler alınarak, cIva seviyesi tayin edilecek ve bu seviyenin 0, 075
miligram/metreküpten yukarıya çıkmaması sağlanacaktır.
8

 

Madde 63: Arsenik ve arsenik bileşiklen ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.
Arsenik ile yapılan çalışmalar, kapalı sistem içinde yapılacak, böyle bir sistemin kurulamadığı yerlerde, aşağıdan
çekmeli aspirasyon sistemi kurulacak ince tozun, çevre havasına yayılmasına engel olunacaktır. Arsenik ile ilgili
sıcak ıŞler, kapalı cam davlumbaz altında yapılacaktır.
Arsenik ile çalışılan yerlerdeki çevre havasından periyodik olarak numune alınarak arsenik miktan tayin edilecek
ve bu miktarın 0, 5 mlligram/metreküpten yukarıya çıkmaması sağlanacaktır.
Madde 64: Fosfor ve fosfor bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır.
İşyerinde, yeterli ve aşağıdan aspirasyon sistemi uygulanacaktır.
Madde 66: Kadmlyum ve kadmlyum bileşikleri ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır:
Kadmlyum oksit tozu ve dumanının, çevre havasına yayılması önlenecektir. Kaplama tanklannın kenarianna,
sıvı seviyesine yakın, uygun aspırasyon sistemi kurulacak, çevre havasında kadmiyum miktan, 0, 1
miligram/metreküpü geçmeyecektir.
Madde 67: Manganez ve bileşikleri ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon
sistemi kurulacak ve çalışmalar kapalı sistemde olacaktır.
Madde-68: Krom ve bileşiklerinin kullanıldığı yerlerde, genel havalandırma Ile birlikte, uygun aspirasyon
sistemi kurulacak veya çalışmalar kapalı sistemde yapılacaktır.
Madde 69: Berllyum ve bileşıklerinın kullanıldığı Işyerlerınde, genel havalandırma Ile birlikte, uygun aspirasyon
sistemi kurulacak ve bu Işyeri havasında, berilyum miktan (2) millgram/metreküpü geçmeyecektir.
Madde 71: Benzen ve bileşikleri ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma Ile bırlıkte, uygun aspirasyon sistemi
yapılacak ve çalışmalar, kapalı sistemde olacaktır.
Benzen Ile çalışılan işyerlerinde, benzenin havadakı konsantrasyonu, hacmen mılyonda 20 den fazla
olmayacaktır. Daha yüksek benzen korisantrasyonuyla çalışmak zorunluluğu bulunan işyerlerinde, işçilere uygun
hava maskeleri, sıvı benzen ile çalışılan hallerde, özel ayakkabı, eldiven ve özel iş elbisesi gibi korunma araçları
verilecektir.
Madde 72: Anilin ve aromatik nitro-amin türevleri ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun
aspirasyon sistemi yapılacak ve çalışmalar, kapalı sistemde olacaktır.
Milin ve nitro-amin türevleri ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon sistemi
kurulacaktır.
Madde 73: Halojenli hidrokarbonlarla yapılan çalışmalarda, bunların zehirli ve zararlı etkilerinden korunmak için
aşağıdaki tedbirler alınacaktır:
Halojenli hidrokarbonlarla çalışılan işyerleri, diğer kısımlardan ayrılacak ve bu yerlerde, genel havalandırma ile
birlikte, uygun aspirasyon sistemi kurulacak ve çalışmalar, kapalı sistemde olacaktır.
Madde 74: Karbon sülfür ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon sistemi
kurulacak, çalışmalar, kapalı sistemde olacak ve işyeri havasındaki karbon sülfür miktarı hiç bir şekilde 20
P.P.M.veya 60 mg/m3 ‘ü geçmeyecektır.
Madde7s: Kükürtlü hidrojen ile çalışılan yerlerde, genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon sistemi
yapılacaktır.
İşyeri havasındaki kükürtlü hidrojen miktan, hacim olarak milyonda 20 yi geçmeyecektir.
Madde 76: Tozlu işyerlerinde genel havalandırma ile birlikte, uygun aspirasyon sistemi ile tozun, çevre
havasına yayılmasını önlemek için, su perdeleri, vakum ve uzaktan kumanda sistemleri kurulacaktır. Toz
çıkaran işler, teknik imkanlara göre, kapalı sistemde yapılacak veya bu işler, diğerlennden tecrit edılecektir.
İşyeri havasındakı toz miktan, belirtilen miktarı geçmeyecektir.
Madde 191: Işyerlerindeki cihaz, alet, tezgah, makine ve tesislerden çıkan toz, duman, buğu, ısı, gaz ve koku,
çalışılan ortama yayılmadan, uygun aspirasyon tesisatı Ile çıktığı yerden emilerek dışan atılacaktır.
Madde 192: Birbırlerıne karıştıklannda, panama veya patlama tehlikesi bulunan çeşitli toz, duman buhar ve
gazlar, aynı emme tesisatı Ile dışarı atılmayacak, her bıri Için ayrı ayrı mevzll tesisleri yapılacak ve bırbirlerinden
uzak yerlerden dışarıya atılacaktır.
Madde 193: Havadan ağır olan gaz, duman, buhar, toz veya benzerleri, tabana yakın yerlerden emilerek dışarı
¿ıtılacaktır.
Madde 194: Mevzll çekme tesisatında kullanılacak davlumbazlar, zararlı kaynağa yakın olacak ve davlumbazın
çekme niteliğini bozacak hava akımlanna engel olunacaktır.
Madde 195: Paslandırıcı, aşındırıcı, kemlrıcı, zararlı ve zehirli gazlar, dumanlar veya sisler çıkaran daldırma,
elektroliz, eloksal veya diğer kaplama işlerinin yapıldığı tekneler, kaplar, havuzlar veya tanklar üzerinde
yapılacak çekme ağızları; kabın veya teknenin iç ve üst tarafına yakın ve yatay, boydan boya yank olacak, bir
uzun kenar boyunca, eni 50 cm 120 cm’ye kadar olan teknelerde, her iki kenar boyunca ve daha büyük
teknelerde ise, dòrt kenar boyunca devam edecek şekilde yapılacaktır. Davlumbaz ağızlan ise; işe engel
olmayacak şekilde tekneye veya kaba yakın ve bunları kaplayacak büyüklükte olacaktır.
9

 

Madde 196: Aspirasyon tesisatında kullanılan kanal veya borular, yanmaz maizemeden uygun kesitte yapılacak
ve seyyar emme ağızlarında, spıralli veya eğilebilen hortumlar kullanılacaktır. Boru ve kanallar, tekniğe uygun
olarak yapılmış, eklenmiş ve menlezlere sağlam bir şekilde bağlanmış olacaktır. Yanıcı ve parlayıcı gazlar, sisler,
buharlar, dumanlar ve patlayıcı atıklann errıildiği kanallar, yuvarlak borudan ve uygun maizerneden yapılmış
olacaktır.
Madde 197; Emilen hava içinde yanıcı veya parlayıcı maddelerin bulunduğu hallerde, aspiratör pervanesinin
kanalı, gõbeği ve gövdesi, demir ve çelik maizemeden yapılmayacak, pervarie yataklan, kanal dışında, iyi
yağlanmış ve toz geçirmez bir şekilde yapılacak, çıkıŞ menfezlenne, sağlam madeni tel kafesler konacaktır.
Asplratôrlerln elektrik motorlan, çalışacağı ortama uygun olacak, emilen hava içinde, yanıcı ve parlayıcı
maddeler bulunduğu hallerde motor, yanıcı ve parlayıcı maddelere karşı, uygun şekılde monte edilmiş veya bu
maddelere dayanıklı tipte yapılmış olacaktır.
Madde 198: Hava (lltreleri, kapasite ve nitelik bakımından kullanılacağı işin özelliğine uygun ve en az bir
günlük çalıŞmaya yeterli olacak ve bunlar, kolay temizlenebilecek ve temizlik sırasında, tehlikeli ve zararlı bir
ortam yaratmayacak şekilde yapılmış olacaktır. Filtrelenn çıkış borulannın ağzı, işyeri çatısından en az 180
santimetre yüksekte veya en yakın kapı ve pencereden 8 metre uzakta olacaktır.
Madde 199: işyerinden emilen hava, tekrar iŞyerine verilmeyecektir. Ancak, içinde kurşun tozu veya kurşun
buharı veya sills tozu ve benzerleri bulunmayan pis hava, uygun süzgeçlerden geçlrilip tamamen temizlendıkten
sonra Işyenne venlebilecektir.
Madde 200: Aspirasyon tesisatının gunlük bakım ve temizliği ile üç ayda bir de genel kontrol ile temizliği
yapılacak ve onanmlardan sonra, tesisatın kuruluş karakteristiği bozulmayacaktır.
Madde 201: Emilen tozlar, bır siklonda toplandığı hallerde, siklon, açıkta, sağlam, ruzgara dayanıklı ve uygun
malzemeden yapılacaktır. Siklonlarda parlayıcı ve patlayıcı atıkların ve tozların toplandığı hallerde, siklonlar,
işyerinin uzağına konacak ve bunlarda patlamaya dayanacak sağlamlıkta menfezler bulunacaktır.
Patlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan tşyerlerlnda ve İşlerde Alınacak
Tedbııler Hakkında Tüzük içerisinde geçen Iklimlendirme Konuları
Madde 15: Parlayıcı, patlayıcı, tehlikeli ve zararlı özellikteki çeŞitli kimyasal maddelerin işyeri havasında
bulunan miktarları, bellı ve gereklı zaman aralıkları içinde ölçülerek bu miktarların, maddelerin işyeri havasında
bulunmasına müsaade edilen ve orada çalışanların sağlıklarını bozmayacak olan en çok miktardan fazla olup
olmadığı ölçülerek saptanacak ve işyeri havalandırma tesisat’ yeterlik bakımından yetkili elemanlarca kontrol
edilecektir.
Kontrol sırasında bu Tüzüğe ekli, 1, 11, 111 numaralı çizeigelerdeki hususlara uyulup uyulmadığı nazara
alınacaktır.
Madde 16: Kullanılacak aspiratörlerin motorları kapalı tipten olacak veya motor ve diğer kısımlan işyeri dıŞında
bulundurulacaktır.
Aspiratörlerin emme boruları, yanmaz malzemeden, yeterli bir kapasitede ve binanın bütün menfezlerinden
uygun bir mesafede havaya açılmış olarak yapılacak, yanabilen her maddeden tecrit edilmiş ve uygun şekilde
topraklanmış bulunacak, patlayıcı gaz karışımı husule getirebilecek ölü alanlar veya akışı zorlaştıracak kesin
donüşlu dirsekler bulunmayacak ve kolaylıkla temizlenebilecek ve tamir edilebilecek Şekilde yapılmış olacaktır.
Madde 19: Parlayıcı, patlayıcı, tehlikeli ve zararlı sıvı veya gaz maddelerin üretimine, kullanılmasına veya bu
maddelerle yapılan diğer işlere yarayan alet, cihaz veya boru donatımının bozulması, delinmesi, sızdırması,
eklerinden kaçak yapması veya havalandırma sisteminin anzalanması halinde; iŞ kısmen veya tamamen
durdurulacak ve arıza giderilinceye kadar onarım ekibi ve görevliler dışındaki bütün iŞçiler tehlikeli bölgenin
dışına çıkanlacak ve onarım, bu ışı bilen ve gereklı her türlu koruyucu araçları bulunan bir ekip tarafından ve
sorumlu teknık bir elemanın gözetimi altında yapılacaktır.
Madde 167: Küçük veya orta boydaki parçaların püskürtme ıle boyanması veya vernıklenmesı, uygun kapalı
bolumlerde veya uygun davlumbazlar altında yapılacak, boyacı, daima bu bölüm veya davlumbazların dıŞında
bulunacaktır. Boyacının bölum ve davlumbaz dışında bulunması teknik nedenle sağlanamadığı hallerde boya gaz
ve buharı, uygun şekilde dışarı çekilecek veya su perdesi kullanılacak yahut iŞçilere temiz hava maskesi gibi
uygun kişisel korunma araçları verilecektir.
Madde 168: Boya püskürtme yerlerinde bir günlük iŞ için yeterlı miktardan fazla uçucu ve parlayıa sıvılar
depolanmayacaktır. Bunlar özelliklerine göre iyice kapalı kaplarda bulundurulacak ve boşalan kaplar derhal
püskürtme yerlerinden çıkarılarak dışarıda uygun bir yere taŞınacaktır.
Madde 169; Tabanca boyacılığında kullanılan bölmeler, davlumbaziar, aspiratbrler, çekme yolları, ana borular
ve benzeri uygun şekilde en az haftada bir boya ve vernik artıklarından temizlenecektir. Doymamış asitlerden
meydana gelen yağları ıhtiva eden boyalarla bırlıkte organik nıtro bileşikli boyalar aynı günde kullanıldığı
hallerde, gerekli temizlik, o günün işleri bittikten sonra yapılacaktır. Temizleme için çabuk parlayabilen
maddeler ve demir veya çelik gibi kıvılcım çıkaran malzemeden yapılmış araçlar kullanılmayacaktır.
10

 

Madde 172: Değirmenler veya un fabrikalannda bodrumlar, timelIer ve galeriler, buralardaki bantlı
transportörierın ve diğer tesislerin yanlarına ve alt kısımlarına kolaylıkla yaklaşılacak genışlik ve uzunlukta
yapılmış olacaktır. Tabii havalandırmanın ortamdaki tozların giderilmesine yetmediği hallerde buralar uygun
şekillerde havalandırılacaktır.
Madde 178: Nışastanın oğütuln,esi tamamen kapalı sistemde yapılacak, doldurma ve ambalalamaya kadar
bütün Işlemlerde, nişasta tozlannın ortalığa dağılmasına meydan verilmiyecektir. Bu husus sağlanamadığı
hallerde tozlar teşekkül ettiği yerde ortama yayılmadan aspirasyon suretiyle dışan atılacaktır
Madde 188: Çalışma masaları ve işlenecek parçaların sokulması için gerekli gözlerle, açıklıklar, kauçuk, plastik
veya benzeri maddeden yapılmış olacak ve kenarları taşkın kurşun kaplı davlumbazlar içerisine kapatılmış
bulunacak ve bu masalann kenarlan hidrofiüorik asitden etkilenmeyen kurşun, gutaperka veya benzeri bir
madde ıle kaplı olacak ve dokulen asıdın masalar altına akmaması Için masalann kenarları yukanya kalkık
yapılacaktır. Masalarda, çalışmalarda çıkacak zehirleyici gazları doğrudan doğruya çıktıkları noktaya toplayıp
kapalı kanaliarla işyeri dışına çekecek tertibat bulunacaktır. Aspirasyon asit teknelerinin üst kenarları boyunca
kuvvetli olacak ve gazlar, yukandan aşağı doğru çift cidarlı tertibatla emılecektir.
Madde 210: Kromikasit veya krornatlar ile çalışan işçilere uygun özellikte eldiven giydirilecek ve bu işçïlerin
çalıştığı yerlerde, ellerini yıkamalan ve yapışmış olan krom bileşiklerini temizlemeleri için akar su
bulundurulacak ve yeterli havalandırma sağlanacaktır.
Madde 235: Çözücü olarak karbonsıJlfür yerine daha az zararlı çözüc(iler kullanılması esastır.Karbonsültür
kullanılmsı zorunlu olan hallerde işyerlerinde uygun havalandırma tesisatı yapılacaktır.
İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelikte
Iklimlendirme ile ilgili bulunan konular
Madde 6: Kapalı işyerlerinin havalandınlması
Kapalı işyerlerinde çalışma şekline ve çalışanlann yaptıklan işe göre, ihtiyaç duyacaklan yeterli temiz hava
bulunması sağlanacaktır.
Cebri havalandırma sistemi kuilanıldığında sistemin her zaman çalışır durumda olması sağianacaktır.
Havalandırma sisteminin çalışmaması, çalışanların sağlığı yönünden tehlıkeli ise arızayı bildiren uyan sistemi
bulunacaktır.
Suni havalandırma sistemlerinde hava akımı, çalışanları rahatsız etmeyecek şekilde olacaktır.
Çalışma ortamı havasını kirleterek çalışanlann sağlığına zarar verebilecek artık ve pislikler derhal dışarı
atılacaktır.
Madde 7: Ortam sıcaklığı, çalışılan ortamın sıcaklığı çalışma şekline ve çalışanların harcadıkları güce uygun
olacaktır.
Dinlenme yerleri. soyunma yerleri, duş ve tuvaletler, bekleme yerleri, yemekhaneier, kantinler ve ilk yardım
odaları kullanım amacına gore yeterli sıcaklıkta olacaktır.
İşyerinin ve yapılan işin Ôzelliğine göre pencereler ve çatı aydınlatmalan, güneş ışığının olumsuz etkilerini
önleyecek şekilde olacaktır.

http://isghocasi.com adresinden alıntıdır.

Doğalgaz Bacası

dogalgazbacasiFirmamız çelik ve galvaniz sac baca üretiminde ve uygulamalarında Türkiye’nin sayılı firmalarından biridir.

Özellikle doğalgazın gelmesiyle birlikte artan baca taleblerini firmamız başarıyla karşılamıştır.

Baca ebatlarında ve çeşitlerinde her türlü üretim imkanlarına sahibiz.
Sac kanal ve baca örnek uygulamalarımızı görmek için lütfen bizimle iletişim veya sipariş bölümünden iletişime geçiniz.

 


  • havalandırma ,çevre ve doğa kirlenmesiyle ile direkt bağlantısı olan bir sistem değildir
  • iyi bir havalandırmacı ,Deneyimli ve profesyonel ekipleri ile tesisatlarınızı,
  • Havaladırma sistemlerinizin bakım onarım ve yerinde servis hizmeti veren kişilere denir.
  • havalandırma sistemleri ,fan, endüstriyel havalandırma sistemleri imalatını ve Her türlü bakım onarım tadilat işleri yapaktayız.
  • havalandırma hesabı :Alt Havalandırma Hesabı:

Aa= 540 + (Qbr – 60) x 4.5 (cm2) net alan
Üst Havalandırma Hesabı:
Aü =Aa/2 (cm2) net alan,
Formülde;Qbr= Brülör kapasitesi (kW)
Net alan, havalandırma menfez kanatları arası kalan alanların toplamıdır.
Kullanılacak havalandırma menfezlerinin boyutları net alanın 1,5 ile çarpımıyla hesaplanır.

  • havalandırma ve iklimlendirme prensipleri ,
  • havalandırmacı Arıyorsanız Dikkat Ediniz.Bizde Her Türlü Havalandırma Sistemleriniz garantili yapılmaktadır.
  • havalandırmacılar ,arasından Yılların Tecrubesi İle Müştei memnuniyetleri ile Kendimizi Zirveye taşıdık.
  • havalandırma sistemleri imalatı ,Çevre Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı Yönetmeliklerine Uygun Havalandırma Sistemleri Kuruyoruz İmalat ve Montajını Yapıyoruz.
  • havalandırma cihazları ,Montaj Bakım ,Onarım,Revüzyon,Tadilat İşleri yapmaktayız.
  • havalandırma ekipmanları ,Son Sistem ve kaliteli Ekipmanla İle İşlerinizi En kısa ve sağlam Bir şekilde tamamlıyoruz
  • havalandırma tesisatı ,lüks değil zorunluluktur
  • havalandırma sistemi ,peryodik bakıma ihtiyaç duyar
  • havalandırma yapımı ,sistemli ,titiz yapılmalıdır
  • havalandırma Yöntemleri ,sizlerin ihtiyaçlarınıza göre çeşitlilik gösterektedir.
  • havalandırma uygulamaları ,güvenli ,sağlam , hızlı bir şekilde yapılmalı ve tüm sistemler tekrar tekrar kontrol edilmelidir.
  • havalandırma otomasyon ,havalandırma projesi ve havalandırma ürünleri ,ne kadar kaliteli ise sizinde sisteminzin ömrü o kadar uzun olacaktır.
  • havalandırma dünyası ,sizin dünyanızdır temiz bir nefes olmaz ise ne çalışanlarınız nede müşterileeriniz bulundukları yerde durmak istemezler.
  • havalandırma firmaları ,arasından bizi ayıran şey babadan oğula geçen tecrube ve bilgidir.
  • havalandırma grup , havalandırma sistemi gibi kurulumu meşakkatli olan ana yapılmaz ise sonuçları kötü olan sizleri daha kaliteli bir hayata taşıyacak sistemlerden biridir.
  • havalandırma havuzu ,havalandırma sistemi içinde önemli bir yere sahiptir.
  • havalandırma şirketleri ,havalandırma izalasyon ve havalandırma ölçüleri alırken dikkatli hesaplama ile maliyetleri azaltabilmektedir.
  • havalandırma sistemleri uygulama fiyatları ,çeşitli kampanyalar ile zamana zaman düşürülmektedir.
  • havalandırma ısıtma sistemleri ,gerek duyduğunuz anda çalıştırlmaya hazır bir sistemdir.
  • havalandırma sistemleri fiyatları ,temzlenecek hava miktar ve temiz havanın nereden alınacağı ile doğru orantılıdır.
  • havalandırma sistemleri firmaları olarak her zaman hizmet vermekten mutluluk duyacağız.
  • havalandırma sistemleri hesabı için ücretsiz ekip isteyebilir ve fiyat teklifi alabilirsiniz.
  • havalandırma sistemleri izmir,istanbul,ege,marmara bölgelerinde hizmetlerimiz sürmektedir.
  • havalandırma sistemleri maliyeti ,azaltılmak için kalitesiz malzeme ve işçilik kullanılmaz.
  • havalandırma sistemleri özellikleri ,ihtiyaç doğrultusunda yapılmaktadır.
  • havalandırma sistemleri ,her kapalı alan için zorunludur.
  • havalandırma izmir bölgesinde aynı gün keşif hizmeti verilmektedir.

İletişim

Firma : HAVALANDIRMA SİSTEMLERİ
Faaliyet Alanları : Havalandırma Sistemleri, Isıtma Sistemleri, Soğutma Sistemleri
Yetkili : Ertan YÜCEL

 

MERKEZ

Gsm : (533) 136 08 09
Tel : (232) 276 82 24
Fax : (232) 275 58 70
Adres :
677/33 SOK NO:15  BUCA SANAYİ SİTESİ (ESHOT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YANI) İZMİR
Msn : ertan_yucel34@hotmail.com
E-Mail : info@havalandirmasistemleri.gen.tr

ŞUBE

Gsm : (535) 748 65 51
Tel : (212) 429 32 56
Adres : Oruc Reis Gazi Caddesi no:66/A ATIŞ ALANI ESENLER İSTANBUL

Ana Sayfa

HAKKIMIZDA

2000 yılında GÜRSEL YÜCEL tarafından İSTANBUL İKİTELLİ ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİNDE havalandırmacı sektörüne adım atan firmamız,2000 yılında BABADAN OĞULA geçmesiyle dürüstlüğü,saygınlığı ve tecrübesiyle örnek olduğu oğlu ERTAN YÜCEL liderliğinde değişen ülke şartları ve anlayış mantalitesiyle kalitesinden ödün vermeden 2007 yılına dek YÜCELOĞULLARI adı altında faaliyet göstermiş olup 2007 yılı itibari ile C&H HAVALANDIRMA MEKANİK ÇELİK KONDÜKSİYON  olarak faaliyetini başarıyla devam ettirmektedir.

MÜŞTERİ MEMNUNİYETİ

Kalite Politikamız: Kaliteli işçilik, gününde teslim, yuksek teknoloji, geniş ekip ve ekipman olanağıyla siz değerli müşterilerimizle birlikte ilerleyeceğimizi umarız. Müşteri memnuniyeti, bizim için ön planda tutulmaktadır. Müşterilerimizin başarısı, aynı zamanda bizim başarımızdır. Amacımız, müşterilerimiz ile uzun süreli iş ortaklıkları kurmaktır. Bu nedenle, vermiş olduğumuz havalandırma ile ilgili tüm hizmetlerimizden müşterinin memnuniyet duyması çok önemlidir. Hem müşterilerimizin, hem de pazarın uluslararası ve yerel gereksinimleri doğrultusunda hareket ediyoruz..

  • havalandırma ,çevre ve doğa kirlenmesiyle ile direkt bağlantısı olan bir sistem değildir
  • iyi bir havalandırmacı ,Deneyimli ve profesyonel ekipleri ile tesisatlarınızı,
  • Havaladırma sistemlerinizin bakım onarım ve yerinde servis hizmeti veren kişilere denir.
  • havalandırma sistemleri ,fan, endüstriyel havalandırma sistemleri imalatını ve Her türlü bakım onarım tadilat işleri yapaktayız.
  • havalandırma hesabı :Alt Havalandırma Hesabı:

Aa= 540 + (Qbr – 60) x 4.5 (cm2) net alan
Üst Havalandırma Hesabı:
Aü =Aa/2 (cm2) net alan,
Formülde;Qbr= Brülör kapasitesi (kW)
Net alan, havalandırma menfez kanatları arası kalan alanların toplamıdır.
Kullanılacak havalandırma menfezlerinin boyutları net alanın 1,5 ile çarpımıyla hesaplanır.

  • havalandırma ve iklimlendirme prensipleri ,
  • havalandırmacı Arıyorsanız Dikkat Ediniz.Bizde Her Türlü Havalandırma Sistemleriniz garantili yapılmaktadır.
  • havalandırmacılar ,arasından Yılların Tecrubesi İle Müştei memnuniyetleri ile Kendimizi Zirveye taşıdık.
  • havalandırma sistemleri imalatı ,Çevre Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı Yönetmeliklerine Uygun Havalandırma Sistemleri Kuruyoruz İmalat ve Montajını Yapıyoruz.
  • havalandırma cihazları ,Montaj Bakım ,Onarım,Revüzyon,Tadilat İşleri yapmaktayız.
  • havalandırma ekipmanları ,Son Sistem ve kaliteli Ekipmanla İle İşlerinizi En kısa ve sağlam Bir şekilde tamamlıyoruz
  • havalandırma tesisatı ,lüks değil zorunluluktur
  • havalandırma sistemi ,peryodik bakıma ihtiyaç duyar
  • havalandırma yapımı ,sistemli ,titiz yapılmalıdır
  • havalandırma Yöntemleri ,sizlerin ihtiyaçlarınıza göre çeşitlilik gösterektedir.
  • havalandırma uygulamaları ,güvenli ,sağlam , hızlı bir şekilde yapılmalı ve tüm sistemler tekrar tekrar kontrol edilmelidir.
  • havalandırma otomasyon ,havalandırma projesi ve havalandırma ürünleri ,ne kadar kaliteli ise sizinde sisteminzin ömrü o kadar uzun olacaktır.
  • havalandırma dünyası ,sizin dünyanızdır temiz bir nefes olmaz ise ne çalışanlarınız nede müşterileeriniz bulundukları yerde durmak istemezler.
  • havalandırma firmaları ,arasından bizi ayıran şey babadan oğula geçen tecrube ve bilgidir.
  • havalandırma grup , havalandırma sistemi gibi kurulumu meşakkatli olan ana yapılmaz ise sonuçları kötü olan sizleri daha kaliteli bir hayata taşıyacak sistemlerden biridir.
  • havalandırma havuzu ,havalandırma sistemi içinde önemli bir yere sahiptir.
  • havalandırma şirketleri ,havalandırma izalasyon ve havalandırma ölçüleri alırken dikkatli hesaplama ile maliyetleri azaltabilmektedir.
  • havalandırma sistemleri uygulama fiyatları ,çeşitli kampanyalar ile zamana zaman düşürülmektedir.
  • havalandırma ısıtma sistemleri ,gerek duyduğunuz anda çalıştırlmaya hazır bir sistemdir.
  • havalandırma sistemleri fiyatları ,temzlenecek hava miktar ve temiz havanın nereden alınacağı ile doğru orantılıdır.
  • havalandırma sistemleri firmaları olarak her zaman hizmet vermekten mutluluk duyacağız.
  • havalandırma sistemleri hesabı için ücretsiz ekip isteyebilir ve fiyat teklifi alabilirsiniz.
  • havalandırma sistemleri izmir,istanbul,ege,marmara bölgelerinde hizmetlerimiz sürmektedir.
  • havalandırma sistemleri maliyeti ,azaltılmak için kalitesiz malzeme ve işçilik kullanılmaz.
  • havalandırma sistemleri özellikleri ,ihtiyaç doğrultusunda yapılmaktadır.
  • havalandırma sistemleri ,her kapalı alan için zorunludur.
  • havalandırma izmir bölgesinde aynı gün keşif hizmeti verilmektedir.
websitetasarimci.combursafirmarehberim.comBursaWebSite.orgucuzwebci.comantalyawebsite.orgdeneme.name.trantalyafirma.netbursawebsitetasarim.comwebsitetasarimci.netbursawebsite.name.tr